Liczenie Omeru – Sefirat HaOmer

Gdy wyprowadzisz ten lud z Egiptu” – powiedział Bóg do Mojżesza, gdy objawił się mu w krzewie gorejącym, u podnóża góry Synaj, – „będziesz oddawać cześć Bogu na tej górze.

Dotarcie do TEJ góry zajęło siedem tygodni.  Lud Izraela wyruszył z Egitpu 15 dnia miesiąca Nissan (pierwszego dnia święta Pesach,) a 6 dnia miesiąca Siwan  (który to dzień obchodzimy od tamtego czasu jako święto Szawuot) zebrał się u podnóża góry Synaj i otrzymał Torę od B-ga.

Znawcy kabały wyjaśniają, że te 49 dni, które łączy ze sobą Pesach z Szawuot, odpowiada 49 przymiotom serca .  Każdego dnia widzimy proces udoskonalania jednej z tych sefirot.  To stopniowe udoskonalanie się przywodzi lud Izraela coraz bliżej do momentu wybrania ich przez B-ga i przyjęcia Jego porozumienia z ludzkością.

Każdego roku ponownie odbywamy tę podróż poprzez „liczenie omeru”.  Począwszy od drugiej nocy święta Pesach liczymy dni i tygodnie: „Dzisiaj mamy jeden dzień omeru,”  „Dzisiaj mamy dwa dni omeru”. „Dzisiaj mamy siedem dni, co odpowiada jednemu tygodniowi omeru” i tak dalej, aż do „Dzisiaj mamy czterdzieści dziewięć dni, co odpowiada siedmiu tygodniom omeru.  Szawuot, „święto tygodni” jest rezultatem tego liczenia, napędzanym przez cuda i objawienia związane z wyjściem z Egiptu, ale osiągniętym poprzez metodyczny, 49-stopniowy proces udoskonalania, zachodzący w ludzkiej duszy.

Kolel Tora – 12.03.2018

Sesję prowadzi Rabin Szalom Dow Ber Stambler, Chabad Lubawicz Polska. przy aktywnym udziale słuchaczy
W nagraniu omawiany traktat Talmudu Bava Mecyja, m.in. wartość zastawu, ważność przysięgi – ciąg dalszy tematu…

 

Kolel Tora – 25.04.2018

Jest świadek – jest wina….
Dyskusje mędrców na tematy odpowiedzialności …..
Sesję prowadzi Rabin Szalom Dow Ber Stambler, Chabad Lubawicz Polska. przy aktywnym udziale słuchaczy
W nagraniu omawiany traktat Talmudu Bava Mecyja, m.in. najemca-wynajmujący, przysięga – ciąg dalszy tematu.
Kolel lub kollel (hebrajski: כולל) oznacza zebranie się uczonych, studentów w celu studiowania Tory, Talmudu, innej lektury rabinicznej. Podobnie jak jesziwa, kolel składa się z shiurim (wykłady) i nauk sedarim(sesje).

http://

Kolel Tora – 23.04.2018

Kto ma rację?! Dyskusje mędrców na tematy odpowiedzialności …..

Sesję prowadzi Rabin Szalom Dow Ber Stambler, Chabad Lubawicz Polska. przy aktywnym udziale słuchaczy W nagraniu omawiany traktat Talmudu Bava Mecyja, m.in. najemca-wynajmujący, przysięga – ciąg dalszy tematu. Kolel lub kollel (hebrajski: כולל) oznacza zebranie się uczonych, studentów w celu studiowania Tory, Talmudu, innej lektury rabinicznej. Podobnie jak jesziwa, kolel składa się z shiurim (wykłady) i nauk sedarim(sesje).

http://

8 Ijar

 

Pierwsze krucjaty, pogromy – początek (1096)

Na początku lat 70-tych muzułmańscy Turcy rozpoczęli ofensywę przeciwko chrześcijańskim pielgrzymom w Jerozolimie. Papież Grzegorz VII ofiarował swoją pomoc w obronie greckich chrześcijan, ale obietnica stworzenia armii nigdy się nie zmaterializowała.

W 1095 jego następca Urban II zaczął wołać o świętą wojnę, aby wyzwolić chrześcijan w Jerozolimie. W następnym roku ponad 100 000 ludzi zebrało się na jego wezwanie, tworząc pierwszą krucjatę. Miejscy i miejscowi duchowni w Europie uważali, że Krucjata ma również inny cel – unicestwić wszystkich niechrześcijan w Europie, którzy odmówili przejścia na chrześcijaństwo.

W drodze do Ziemi Świętej, tłum krzyżowców zaatakował wiele żydowskich społeczności. Dnia 8 miesiąca Ijar (wtedy był dzień Szabatu), Żydzi z Speyer (Nadrenia-Palatynat, Niemcy) zostali zmasakrowani. Wielu Żydów z Worms (Niemcy) również zostało zmasakrowanych w tym dniu; niektórzy z nich schronili się w miejscowym zamku na tydzień przed pogromem, odmawiając poranne modlitwy (patrz „Historia judaizmu, 1 Siwan).

7 Ijar – Weneckie Getto

Siódmego dnia żydowskiego miesiąca Ijar 1516 r. Wenecka Rada Miejska zarządziła, że wszyscy Żydzi będą ulokowani w jerdnym konkretnym obszarze miasta. Tak w Wenecji powstało Getto. Weneckie getto było otoczone rowem z wodą. Nocą „chrześcijańscy strażnicy” patrolowali na zewnątrz getta, pilnując, by nocna godzina policyjna nie była naruszona. Równocześnie z ustanowieniem tego getta wprowadzono wiele innych poniżających ustaw i rozporządzeń, w tym wymóg, aby wszyscy Żydzi nosili żółte gwiazdy, jako identyfikatory.
Pomimo tych wszystkich restrykcji społeczność żydowska przybierała na mocy, Żydzi funkcjonowali można powiedzieć noermalnie normalnie.
W 1797 r. Weneckie getto zostało zniesione przez Napoleona w czasie rewolucji francuskiej. W miejscu wybranym do ulokowania Żydów mieściły niegdyś odlewnie monet, co w języku włoskim oznacza „getta” . Stąd ta nazwa rozpowszchniła się w całej Europie – „getto”, jako miesce przymusowago zasiedlenia, oddzielające społeczność żydowską od reszty lokalnej populacji.

Kolel Tora – 20.04.2018

Dyskusje mędrców na tematy odpowiedzialności …..
Sesję prowadzi Rabin Szalom Dow Ber Stambler, Chabad Lubawicz Polska. przy aktywnym udziale słuchaczy
W nagraniu omawiany traktat Talmudu Bava Mecyja, m.in. najemca-wynajmujący, przysięga – ciąg dalszy tematu.
Kolel lub kollel (hebrajski: כולל) oznacza zebranie się uczonych, studentów w celu studiowania Tory, Talmudu, innej lektury rabinicznej. Podobnie jak jesziwa, kolel składa się z shiurim (wykłady) i nauk sedarim(sesje).

http://

Miesiąc Ijar

Ijar jest drugim miesiącem w kalendarzu żydowskim, licząc od miesiąca Nissan.

Tuż po wyjściu z Egiptu, spragnieni Izraelici wreszcie dotarli do studni z gorzką wodą. Mojżesz rzucił drzewo do wody, i woda w cudowny sposób stała się słodką. Wtem B-g obiecał ludowi Izraela, że plagi, które zesłał na Egipt nie dotkną Izraelitów na jego drodze, ”Bo jestem Twój B-g – Twój Uzdrowiciel (אני י-י רפאך).” Akronim tego ostatniego zdania literuje nazwę miesiąca Ijar (אייר), co wskazuje, na to, że miesiąc Ijar jest sprzyjający okres dla uzdrowienia.

W miesiącu Ijar nie ma zbyt wiele „szczególnych dni”, jednak każdy dzień tego miesiąca jest odnotowany w Sefirat HaOmer, to są dni spełnienia micwy – liczyć każdy z czterdziestu dziewięciu dni pomiędzy Pesach i Szawuot. Sefirat  HaOmer jest okres gdy zastanawiamy się nad samym sobą z poczuciem odpowiedzialności, by przygotować się do otrzymania Tory wciąż na nowo w święto Szawuot. Każdy dzień Ijar stanowi kolejny krok w tym kierunku drogi duchowej na Synaj.

14 dnia Ijar jest Pesach Szeni, „Druga Pascha.” Tora opisuje, jak B-g wyznaczył to święto na prośbę tych, którzy z przyczyn od nich niezależnych, nie byli w stanie złożyć paschalną ofiarę we właściwym czasie. Miesiąc później otrzymali oni drugą szansę. Pesach Szeni przypomina nam, że nigdy nie jest za późno. Ze szczerego starania, wczorajsza stracona szansa może obrócić się w dzisiejsze dokonanie.

Dnia 18 Ijar – 33. dzień Omer  świętowany jest Lag B’Omer. Tegoż dnia 18 Ijar zmarł Rabin Szymon bar Jochai – autor Zohar, podstawowej księgi Kabały. Rabin Szymon bar Jochai polecił swoim uczniom, aby czcić datę jego śmierci, jako „dzień mojej radości”. W zwiąku z tym, Lag B’Omer jest obchodzony jako „małe-święto”: wycieczki, ogniska i inne tego rodzaju ucztowanie.

Zgodnie z przekonaniem, problemy dotykające wielu uczniów wielkiego mędrca Rabina Akiwa przemijały w Lag B’Omer – ten dzień jest dniem świątecznym – tego dnia należy weselić się, w odróżnienieniu od pozostałych dni okresu liczenia Omer. Ten dzień wyróżnia  się wzrostem jedności żydowskiej, wiele par młodych decyduje się na zawarcie ślubu właśnie tego dnia itd.

Dnia 2 Jiar, 17 Omer urodził się Shmuel Schneersohn – czwarty Rebe Chabad Lubawicz – Maharasz: http://www.chabad.org.pl/index.php/chabad-lubawicz/spisane-dawniej-i-dzis/656-maharasz

Pesach Szeni – Drugi Pesach

Rok po Wyściu z Egiptu, B-g poinstruował lud Izraela, by złożył ofiarę na Pesach po południu, czternastego dnia miesiąca Nissan, i by mięso z ofiary zjedli tego samego wieczoru, pieczone na ogniu, razem z macą i gorzkimi ziołami, tak jak to czynili poprzedniego roku tuż przed opuszczeniem Egiptu. «Znaleźli się jednak mężowie, którzy z przyczyn objektywnych, na przykład, z powodu [dotknięcia] zwłok umarłych kogoś z rodziny stali się nieczyści i nie mogli w tym dniu złożyć ofiary na Pesach. Mężowie ci stanęli przed Mojżeszem i Aharonem i rzekli do nich: „Jesteśmy nieczyści teraz… [ale] dlaczego mamy być wykluczeni ze złożenia daru ofiarnego dla Pana w oznaczonym spośród dzieci Izraela?” [Księga Liczb 9]. W odpowiedzi na ich wołanie, B-g ustanowił 14 Ijar jako „Drugi Pesach” (Pesach Szeini) dla tych, którzy nie mogli złożyć ofiary w odpowiednim czasie poprzedniego miesiąca. Dlatego dzień ten reprezentuje „drugą szansę” osiąganą przez teszuwę, siłę skruchy i „powrotu.” Słowami Rabina Josefa Icchaka z Lubawicz, „Drugi Pesch oznacza, że nigdy nie ma mowy o ‘straconym przypadku’.”

Zwyczajem jest by wyróżniać ten dzień jedzeniem macy, najlepiej macy szmura, jeśli jest to możliwe.

Lubawiczer Rebbe

Lubawiczer Rebe, błogosławionej pamięci R. Menachem M. Schneerson (1902-1994), siódmy przywódca w dynastii Chabad Lubawicz uważany jest za największą żydowską osobowość naszych czasów. Dla setek tysięcy zwolenników i milionów sympatyków na całym świecie był – i wciąż jest, mimo swej śmierci – „Rebe” – osobą, która bardziej niż ktokolwiek inny, stoi za poruszeniem sumienia i duchowym przebudzeniem światowego żydostwa.

17 Adar

Mędrzec Żydowski

Ucieczka mędrców Tory (ok. 75 r. p.n.e.)
Mędrzec Żydowski

W roku 91 p.n.e. Alexander Jannai z Dynastii Hasmonejska zastąpił swego brata Jehudę Aristoblusa na tronie Judei. Aleksander Jannai był Saduceuszem, który żarliwie prześladował faryzeuszy. W pewnym momencie podczas jego krwawego panowania, po zwycięstwie, które zdobył na polu bitwy, zaprosił wszystkich uczonych Tory na uroczystą ucztę. Podczas tego święta został zignorowany przez jednego z gości, co doprowadziło go do egzekucji wszystkich obecnych uczonych Tory. Kilku mędrcom udało się uciec do miasta Sulukus w Syrii. Tam też napotkali antysemickich wrogów, którzy zamordowali wielu wygnanych mędrców. Garstka ocalałych mędrców, uczonych Tory schowała się i znalazła schronienie w domu osoby o imieniu Zewadai. W nocy z dnia 17 Adar uciekli z wrogiego miasta Sulukus. Ostatecznie ci żyjący uczeni wskrzesili judaizm i nauki Tory. Data, w której uciekli ze szponów śmierci, została ustanowiona jako dzień pamięci i celebracji.

Cedaka – darowizna na cześć Haszem

golden-rain

golden-rainDarowizna – na cześć imienia Najwyższego.

(w oparciu o «Likutej Sichot» wol. 3, s. 908)

 

Rozdział nosi nazwę „Teruma” – „Darowizna”: http://www.chabad.org.pl/judaizm-i-zycie/szabat/parsze-tory/560-teruma.

Raszi komentuje słowa Tory, które właściwie otwierają to czytanie: „Powiedz synom Izraela, aby zebrali Mi daninę…” (Szmot, rzd 25:2), wyjaśniając: „..Mi daninę…”- t.j. „na cześć Mojego Imienia”. 

Oznacza to, że darowizna, która została przeznaczona na Miszkan, powinna była z założenia zostać przeznaczona na budowę tegoż Miszkanu i nic więcej. Powstaje pytanie: jak to przykazanie różni się od innych przykazań, że Tora wyraźnie podkreśla konieczność jego spełnienia w ściśle określonej intencji – tylko na Miszkan?

 

Pytanie  nie jest proste i oczywiste, ponieważ w odniesieniu do tego przykazania można powiedzieć, że intencje tutaj nie są aż tak bardzo ważne. Baal Szem Tow podaje dwa przykłady podobnych przykazań, w których najważniejszą rzeczą jest działanie, a nie intencje.

 

Pierwsze takie przykazanie – zanurzanie się w mykwie. Najważniejszą rzeczą tutaj jest zanurzenie się, by ciało zostało „omyte” czystą wodą; dlatego zgodnie z prawem, nawet jeśli dana osoba po prostu została nakryta  falą, jest już uważana za oczyszczoną.

 

Drugim takim przykazaniem jest nakaz cedaki – udzielanie pomocy tym, którzy tego potrzebują. Również w tym przypadku sama akcja jest uważana za najważniejszą; biedak nie dba o to, o czym myślał ten, który go obdarował.

 

Dlaczego więc Tora kładzie szczególny nacisk na to, że darowizny na Miszkan powinny być wykonywane ze specjalną intencją?

 

Rebbe, Rabin Menachem Mendel Schneerson wyjaśnia to:

 

cel budowy Miszkanu jest określony w Torze w następujący sposób: „„I wystawią Mi świątynię, abym zamieszkał w pośród nich…..” (Szmot, rzd 25:8). Pytanie brzmi: dlaczego mówi się „pośród nich”, a nie „w niej” – w świątyni? Mędrcy wyjaśniają, że celem mieszkania „pośród nas” jest wprowadzenie B-skiej świętości w serce każdego Żyda.

 

‚Budowa Miszkanu’ daje Żydowi moc duchową w całym jego codziennym życiu, by jego życie stało się Miszkanem dla Haszem. Żyd ma obowiązek służyć Wszechmogącemu nie tylko podczas modlitwy, studiowania Tory i wykonywania micwot, ale również w czasie posiłku lub nawet w czasie codziennej pracy,  zgodnie z zasadą: „I szukaj Go w życiu swoim wszędzie, na wszystkie ich sposoby…” 

 

Budowa Miszkanu pozwoliła Żydowi powiązać całą swoją istotę, całe swoje życie z Najwyższym.

 

Z tego powodu ważne było, aby darowizny na budowę Miszkanu zostały wykonane ze specjalnymi intencjami w imię Wszechmogącego i że nic więcej nie zostanie dodane do tych intencji. Ta darowizna to nie tylko cedaka; tutaj głównym jest związek – zjednoczenie z Wszechmogącym. A więc istnieje potrzeba specjalnych intencji serca podczas udzielania tych darowizn.

 

W świetle tych rozważań, wyjaśniających związek pomiędzy samą budową Miszkanu a obowiązkiem każdego Żyda być „miszkanem” dla Haszem we wszystkich swoich działaniach, staje się jasne, dlaczego jest powiedziane w Torze właśnie tak: „Powiedz synom Izraela, aby zebrali Mi daninę…”, zamiast bardziej odpowiedniego określenia w tym wypadku – po prostu: „… niech przekażą darowiznę na budowę…. „

 

Gdy przekazujemy cedakę, jest ten dający i ten otrzymujący. Mówiąc prosto, wszystkie intencje dotyczą tylko dawcy. Jakie mogą być intencje przyjmującego, oprócz chęci przyniesienia do domu kawałka chleba? Tora podkreśla, że darowizny od synów Izraela są na częścią Jego imienia. Tu każde działanie jest częścią pracy – służenia Wszechmogącemu. Zarówno ten dający, jak i otrzymujący są na równie na służbie B-gu.

 

Uwaga:

 

Słowo „cedaka” nie oznacza „miłosierdzie”, jak często jest tłumaczone. Słowo „cedaka” ma wspólny korzeń z hebrajskim słowem „cedek” – „sprawiedliwość”. 

 

Czy Bóg dał ci więcej niż innemu? Musisz wiedzieć, że to, co masz, nie jest twoje, i że wszystko, co masz dostałeś od Stwórcy jako „zastaw”, abyś mógł obdarować też potrzebującego, a tym samym stać się „wspólnikiem” Stwórcy w dążeniu do przywrócenia sprawiedliwości na tym świecie.

 

 

Szwat 22

Istnieją dwa rodzaje ustaw prawa: a) ustawy, które tworzą życie oraz b) ustawy stworzone przez życie.

Prawa tworzone przez człowieka są prawami życiowymi, więc zależą od okoliczności: od kraju, od państwa.

Tora Wszechpotężnego to prawo Stwórcy, które tworzy życie. Tora B-ga to Tora prawdy, takiej samej we wszystkich miejscach, niezależnie od czsów. Tora jest wieczna.

VI Rebbe – Josef Jicchak Schneersohn

6th-lubavitcher-rebbe

6th-lubavitcher-rebbeJosef Jicchak Schneersohn (we wspólnocie nazywany w języku jidisz nazywany – Frierdikker Rebbe – Poprzedni Rabi) , urodził się w 1880 w wiosce Lubawiczw Rosji. Był jedynym synem Rabiego DowBera. Po swoim ojcu przejął przywództwo wspólnoty Chabad Lubawicz jako Szósty Rebbe oraz, gdy osiedlił się w USA i założył tam wspólnotę Chabad Lubawicz, został  pierwszym ich rabinem. Dorastał w Rosji. Był wielokrotnie aresztowany przez carską policję za próby kontaktów z zachodnimi rządami w związku z falami pogromów mającymi miejsce w Rosji na początku XX wieku. W 1927 roku został aresztowany przez władze bolszewickie za zwalczanie ateizacji Żydów. Od roku 1928 do 1934 podróżował szukając poparcia dla swojej wspólnoty w ZSRR (tam też przebywał przez większość czasu) i  stamtąd organizował  wspólnoty Chabadu za granicą. 

W 1934 osiedlił się na kilka lat w Warszawie  i zamierzał tu zostać, nawet w obliczu nadchodzącej wojny, w roku 1939 nie chciał wyjeżdżać z Warszawy. Ale czuł, że powinien wyjechać i w roku 1940 ostatecznie zdecydował się na opuszczenie miasta, które pokochał, zrobił to na prośbę wspólnoty wspólnoty; o dziwo pomógł mu Wilhelm Canaris, który załatwił Rebbe’mu immunitet. Rabin J.J. Schneersohn wyjechał do USA. Tam rozpoczął zakładanie, organizację „od zera” wspólnoty Chabad Lubawicz oraz dziłalność misjonarsko-kaznodziejską. 

W 1948 roku założył wioskę Chabad w Izraelu. 

Na swojego następcę wyznaczył swego młodszego zięcia Menachema Mendla Schneersona.

Rabin Josef Jicchak Schneersohn zmarł 10 Szwat 1950 roku w Queens (USA).

Na ilustracjach – Kamienica na Nalewkach, gdzie mieszkał Rebbe, Rabin Josef Jicchak Schneersohn, wycinek planu Warszawy tego rewiru, 

Nalewki 7

Plan-Nalewki

Modlitwa Szma – sedno judaizmu

SZMA

SZMASZMA – SŁUCHAJ!

Przebywamy w kosmicznym mirażu. Dostrzegamy bezlik stworzeń, wszystkie pozornie samowystarczalne i niezależne istoty. Ale Żydzi wierzą, że tak naprawdę istnieje tylko jedna Prawdziwa Istota. Jeden B-g, który jest esencją wszystkiego. Jeden B-g manifestuje się w nieskończonej ilości kreacji.
Utrwalenie tej, jak się może wydawać, sprzecznej z intuicją myśli przyrodniej w naszej psychice jest naszym największym wyzwaniem, utrwalenie w prawdziwego uznania dla naszego Stwórcy i relacji z nim. W tym celu każdego ranka i nocy recytujemy „Szema” – trzy paragrafy z Tory (z Księgi Dwarim / Powtórzonego Prawa – 6: 4-9, 11: 13-21 oraz Księgi Bamidbar / Liczb -15: 37-41), które zaczynają się od stwierdzenia określającego istotę Judaizmu: „Słuchaj, Izraelu, Pan jest naszym B-giem, Pan jest Jednym”. Następnie Szma omawia podstawy Judaizmu: miłość do B-ga, studiowanie Tory, zasadę B-skiej nagrody i kary oraz nasz exodus z Egiptu.
Kontemplowanie słów Szma pozwala nam wyjść w naszej świadomości poza granicy miraży, być i żyć odpowiednio.
Szma jest częścią modlitw porannych i wieczornych. Warto wyrecytować Szma, nawet wtedy, jeśli nie odmawiamy modlitw….
Kiedy:
– „Kiedy kładziesz się i kiedy wstajesz” (Powtórzonego Prawa 6: 7).
– Rano: w pierwszym ćwierci dnia – od momentu, gdy jest wystarczająco dużo światła, aby rozpoznać przypadkowego znajomego z niewielkiej odległości.
– Wieczorem / nocą – od momentu, kiedy gwiazdy pojawiają się aż do świtu. Najlepiej jednak przed północą.

Jak:
– Możesz recytować Szma w swoim języku, jeśli nie rozumiesz hebrajskiego.
– Upewnij się, że twoje środowisko jest czyste i schludne, skromne i upewnij się, że starannie artykułujesz i wypowiadasz każde słowo. Bez przerw podczas modlitwy.
– Zasłoń oczy prawą ręką, gdy recytujesz pierwszy werset, by odizolować się od rozpraszających zewnętrznych bodźców. Ten werset, z tego samego powodu., recytuj na głos (głośno)
– Idealnie, kiedy mężczyźni mają na sobie tałes i tefilin. 

Tu tekst modlitwy Szma po polsku: http://chabad.org.pl/judaizm-i-zycie/1050-szema

SZMA

shema-mez0234

Słuchaj, Izraelu! Wiekuisty jest naszym Bogiem, Wiekuisty jest jedyny!

A będziesz miłował Wiekuistego, Boga twojego całym sercem twoim, i całą duszą twoją, i całą mocą twoją. I niechaj będą słowa te, które przekazuję ci dzisiaj na sercu twoim! I wpajaj je dzieciom twoim, i rozmawiaj o nich, przebywając w domu twoim, i idąc drogą, i kładąc się, i wstając. I przywiążesz je jako znak na rękę twoją, i niechaj będą jako przepaska między oczyma twoimi. I napiszesz je na odrzwiach domu twojego, i na bramach twoich! I stanie się, gdy słuchać będziecie przykazań moich, które przekazuję wam dzisiaj, abyście miłowali Wiekuistego, Boga waszego, i służyli Mu całym sercem waszym i całą duszą waszą. Dam wtedy deszcz ziemi waszej w czasie swoim, wczesny i późny; i będziesz zbierał zboże twoje, i wino twoje, i oliwę twoją. Dam też trawę na polu twoim dla bydła twego; i będziesz jadł, a nasycisz się. Strzeżcie się, aby nie dało uwieść się serce wasze, abyście nie odstąpili i nie służyli bogom innym i nie korzyli się im. Gdyż zapłonie gniew Wiekuistego na was i zamknie On niebo, i nie będzie deszczu, ziemia też nie wyda plonu swego; a zginiecie rychło z ziemi pięknej, którą Wiekuisty daje wam. I tak przyjmijcie te słowa moje do serca waszego, i do duszy waszej; i zawiążcie je jako znak na rękę waszą, i niechaj będą przepaską między oczyma twoimi. A nauczajcie ich synów waszych, mówiąc o nich, gdy siedzisz w domu twoim, i gdy idziesz drogą, i gdy kładziesz się, i gdy wstajesz. I napiszesz je na odrzwiach domu twego, i na bramach twoich: Aby pomnożyły się dni wasze, i synów waszych na ziemi, którą zaprzysiągł Wiekuisty ojcom waszym oddać im jak długo niebo nad ziemią. I oświadczył Wiekuisty Mojżeszowi, i rzekł: „Powiedz synom Izraela, a poleć im, aby zrobili sobie frędzle na krajach szat swoich, w pokoleniach swych, i niech dodadzą na frędzlach narożnych nić z błękitu. A niechaj to będzie dla was cicit, abyście spoglądając nań wspominali na wszystkie przykazania Wiekuistego, i spełniali je, a nie podążali za sercem waszym i za oczyma waszymi, za którymi się uganiacie. Abyście pamiętali i spełniali wszystkie przykazania moje, a byli świętymi Bogu waszemu. Jam Wiekuisty, Bóg wasz, którym wywiódł was z ziemi Egiptu, aby być wam Bogiem, Jam Wiekuisty, Bóg wasz!

shema-mez0234

Z opowieści chasydzkich – opowiedział Rabin Josef Jicchak Schneersohn: „O podróżniku”.

Podróżnik

PodróżnikWśród rzeszy zwolenników Rabina Izraela Baala Szem Towa , założyciela ruchu chasydzkiego, był też jeden Żyd, który pracował na roli w małej wiosce rolniczej w pobliżu Międzyrzecza. Baal Szem Tew miał szczególną empatię dla tych prostych wiejskich Żydów-rolników, których bardzo wysoko cenił za ich rzetelność, uczciwość i gorliwą wiarę w B-ga . Tak więc, ilekroć wyżej wspomniany wieśniak przyjeżdżał spędzić Szabat ze swoim Rabinem, był witany niezwykle serdecznie i radośnie.

Na zakończenie jednej z takich wizyt Baal Szem Tow poprosił o go: „Proszę, w drodze do domu, zatrzymaj się przed Międzyrzeczem, chcę, abyś pozdrowił jednego z moich najbliższych i najznakomitszych uczniów, uczonego i pobożnego Rabina DowBera. „

Wieśniak był zachwycony, że może choć czymkolwiek przysłużyć się swojemu ukochanemu Rabinowi. Gdy tylko przybył do Międzyrzecza, zaczął pytać o wielkiego Rabina DowBera, ale nikt wśród uczonych i mistyków miasta zdawał się znać „wielkiego Rabina DowBera”. W końcu ktoś zasugerował, aby spróbował zapytać pewnego „Reb Ber’a”, zubożałego nauczyciela, który mieszkał na obrzeżach miasta.

Wieśniak został skierowany do uliczki w najbiedniejszej części miasta. Wzdłuż obu stron błotnistej ścieżki stały w rzędach zniszczone rudery, opierając się o drewniane bale lub jedna o drugą. Tam znalazł „dom” nauczyciela, starą, rozklekotaną chatę z potłuczonymi szybami w malutkich otworach okiennych. Wnętrze było niezwykle ubogie. W środku nasz wędrownik zastał rozdzierającą serce smutną scenę: mężczyzna w średnim wieku siedział na drewnianym klocku, przy „stole” złożonym z szorstkiej deski ustawionej na innych drewnianych klockach. Przed nim siedziały chederowe rzędy dzieci na „szkolnych stołkach” przy deskach na klockach udających szkolne ławki. Ale majestatyczna twarz nauczyciela nie pozostawiała wątpliwości w umyśle wieśniaka – był pewny, że rzeczywiście znalazł tego, kogo szukał.

Rabbi DowBer serdecznie powitał gościa i błagając go o wybaczenie, zapytał: czy może jego gość mógłby wrócić później, kiedy już skończy bieżącą lekcję?

Kiedy wieśniak wrócił tegoż wieczoru, zniknęły „szkolne meble”, a pokoik z klasy zamienił się w sypialnię: deski i klocki zostały teraz przestawione jako łóżka dla dzieci nauczyciela. Rabin DowBer siedział na wolnym klocku, zanurzony w książce, którą trzymał w dłoniach.

Rabin DowBer podziękował swojemu gościowi za przekazanie informacji od Rebego i zaprosił go, by usiadł, wskazując na stojące obok łóżko. W tym momencie wieśniak nie mógł już się powstrzymać. Zdumiony tym, co zastał w domu Mistrza – straszną nędzą i ubóstwem wybuchnął: „Rabi DowBer! Jak możesz żyć w ten sposób? Sam jestem daleko nie bogacz, ale przynajmniej w moim domu znajdziesz, dzięki B-gu, podstawowe sprzęty niezbędne do życia: krzesła, stół, łóżka dla dzieci … „

„W rzeczy samej?” – odparł Rabin DowBer – „Ale dlaczego teraz nie widzę twoich mebli? Jak sobie radzisz bez tego?”

„Co masz na myśli?  Sądzisz, że dźwigam swoje meble wszędzie, gdziekolwiek pójdę?” Słuchaj, kiedy podróżuję, zabieram to, co jest potrzebne w podróży, ale w domu ?! Dom, mieszkanie to zupełnie inna sprawa! „

„Ale czy nie wszyscy jesteśmy podróżnikami na tym świecie?” – powiedział łagodnie Rabbi DowBer. „W domu? O tak … Dom to  jest zupełnie inna sprawa …”

Menora publiczna – trudne początki

Menora-Wa-wa

Menora-Wa-waMenora Chanukowa – wielka menora dumnie ukazująca się publicznie podczas Święta Chanuki aby uczcić święto i upublicznić Cud Chanuki, zwykle w tym okresie  odbywają się też publiczne wydarzenia z udziałem zaproszonych dygnitarzy, którzy zostają uhonorowani zapaleniem jednej ze świec menory.

Tak się dzieje od lat….

Publiczne zapalenie świec menory chanukowej (chanukiji) zostało zainicjowane przez Rebbego, Rabina Menachema Mendela Schneersona w 1974 roku. 

Sama idea zapalania świec menory chanukowej tak, by jak najwięcej  osób społeczności żydowskiej mogła zobaczyć i poczuć ducha Chanuki, sięga czasów starożytnych, kiedy menory były zapalane poza prywatnymi domami by nagłośnić istotę Chanuki. 

Koncepcja ustawiania dużych chanukij i zapalania na nich świec w miejscach publicznych została na całym świecie zainicjowana przez naszego Rebbe, Rabina Menachema M. Schneersona.

W 1973 r. Rabin M.M. Schneerson ogłosił swoją kampanię uświadamiającą znaczenie Chanuki, jej źródła i tradycji z niej związanych, zachęcając swoich zwolenników i wysłanników na całym świecie, by jednoczyli się ze swoją społecznością żydowską, udostępniali możliwość rozpalenia chanukowych świateł. Chabadnicy rozdawali blaszane chanukije tym, którzy nie mieli możliwości kupować; w 1974 roku rozdano ponad 60’000 chanukij. Podtrzymując kampanię Rebbe’go krzewienia wiedzy  na temat Chanuki, Rabin Abraham Shemtov zapalił świecę menory chanukowej tuż przy Liberty Bell (Dzwonku Wolności) w Sali Niepodległości w Waszyngtonie. 

W następnym roku 1975, słynny rockman Bill Graham sponsorował budowę menory Chabad Lubawicz w San Francisco. 

Obecnie uroczystości odbywają się na całym świecie. W 2013 Chabad zaplanował i zrealizował 15 tysięcy publicznych wydarzeń związanych z zapaleniem świec na menorach chanukowych wzniesionych na całym świecie w miastach i miasteczkach, w stolicach i na prowincjach.

Początki kampanii były nie łatwe. Pojawiła się opozycja ze strony żydowskich organizacji, które twierdziły, że gdy tylko menora zostanie dopuszczona do szerszej publiczności, chrześcijańskie i inne religijne organizacje stworzą religijną atmosferę przymusu. Jednak były to nieuzasadnione obawy. ”Nigdy nie słyszałem o sprzeciwie ze strony nie-Żydów, że publiczne e’enty związane z Chanuką są przejawem wymuszenia lub ‚wtłoczenia” judaizmu w społeczeństwie społeczeństwie”, pisze David Novack , profesor żydowskich studiów na Uniwersytecie w Toronto, w „Żydzi w Amerykańskim Placu – Publiczna Menora, argumentując za tym, by menora była w przestrzeni publicznej.

W latach 80-tych wzniesienie menory w Pittsburghu, USA stało się ‚hitem’ publikacji prasowych, gdy sprawa trafiła do Sądu Najwyższego w hrabstwie Allegheny przeciwko ACLU. Sąd w owym czasie zezwolił na wzniesienie menory, przyjmując argument, że menora ma powszechne przesłanie dla wszystkich.

Publiczne światła menory chanukowej, w przeszłości debatowane i kontrowersyjne, są obecnie powszechne w okresie Chanuki na całym świecie jako symbol święta wolności religijnej, męstwa, wierności tradycji. „Odwieczny Cud Jedności narodu żydowskiego, który szanuje wolność życia i czczenia w pokoju, tę samą wolność, o którą Machabeusze walczyli tak bardzo, bardzo dawno temu”, powiedział wiceprzwodniczący Joe Biden zebranym w wydarzeniu, które było transmitowane i relacjonowane na żywo na całym świecie.

Dzięki Rebbe, Rabinowi M.M. Schneersonowi, jego ideji, którą potrafił wprowadzić w życie możemy podziwiać w wielu miejscach na całym świecie – światło chanukowe rozprasza zmrok.

Szofar


 

Szofar to róg koszernego zwierzęcia (przy usuniętym szpikiem kostnym). Podstawową micwą na Rosz Haszana (żydowskiego Nowego Roku) jest słuchanie dźwięku szofaru, lepiej w synagodze, idealnie – jako część służby modlitewnej. 

W tym roku słuchajcie dźwięku dęcia w szofar w dniach 21 i 22 września 2017 roku.

Kiedy się dmie Szofar:

Tora traktuje  Rosz Haszana jako „dni dęcia w szofar”, ponieważ Rosz Haszana jest też dniem „koronacji Króla” (według Tory). Rosz Haszana świętujemy przez dwa dni, tak więc należy usłyszeć szofar za dnia w ciągu tych dwóch dni – chyba że pierwszego dnia wypada Szabat , w takim przypadku dmie się w szofar dopiero drugiego dnia.

Chociaż dęcie w szofar może być na przestrzeni całego dnia, aż do zachodu słońca, tradycyjny czas dla słuchania shofaru to poranne godziny, po przeczytaniu wersetów Tory, przed modlitwą Musaf (dodatkowa modlitwa recytowana w Szabat i święta). Zgodnie z tradycją dmie się w szofar kilkakrotnie w czasie trwania Musaf.

Co to znaczy dla nas „Dęcie zw Szofar”?

Tora nie wyjaśnia precyzyjnie, dlaczego musimy słuchać dźwięków szofaru na Rosz Haszana. Jednakże Rabin Saadia Gaon opracował listę 10 powodów tej jakże wyjątkowej micwy:

1Na Rosz Haszana ‚koronujemy’ Haszem jako Króla Świata. Gromkie trąbienie wzywa do przeżycia tego ekscytującego wydarzenia.

2Ten donośny i przenikliwy dźwięk sprawia, że obudzą się dusze ospałe, zagubione we własnych problemach bądź  tonące w samozadowoleniu.

3Przywołuje wspomnienia eksplozji fanfar, słyszanych, gdy B-g zstąpił na górę Synaj by dać nam Torę.

4Powtarza wołania proroków, którzy wzywali Izrael do sprostowania swoich błędów i powrotu do B-ga i Jego przykazań.

5Przypomina nam o okrzykach wojennych naszych wrogów, którzy weszli do Świątyni w Jerozolimie i ją zniszczyli.

6Wykonany z baraniego rogu, szofar przypomina ofiarę Izaaka , który został zbawiony, gdy B-g wskazał Abrahamowi baranka, przeznaczonego na  ofiarę (zamiast Izaaka).

7Donośny i przenikliwy dźwięk ‚budzi’ nas i napełnia nas bojaźnią przed B-giem.

8Zapowiada dzień sądu po upływie dni, które prorok opisuje jako „dzień szofaru i alarmu przeciwko miastom obronnym i wysokim basztom” (Zefania 1:16)

 9Daje nam nadzieję, odzwierciedlając dźwięk „wielkiego szofara„, który wezwie naród żydowski, rozproszony po całej Ziemi, gdy przyjdzie Mesiasz.

10Przypomina nam o zmartwychwstaniu, o których czytamy „mieszkańcy ziemi … słychać szofar3.

Dęcie w Szofar – jak się odbywa.

Osoba, która dmie w szofar stoi na bimie („trybuna” w przedniej części synagogi). Rytuał zaczyna się od recytowania zbioru wierszy z Techilim (Księgi Psalmów), a następnie dwóch błogosławieństw: pierwszym jest błogosławieństwo Szehechejanu , dziękując B-gu za przyznanie nam jeszcze jednego roku życia, pozwalając nam po raz jeszcze usłyszeć dźwięk szofaru; drugie błogosławieństwo do B-ga „kto uświęcił nas swoimi przykazami i rozkazał usłyszeć głos szofaru„.

Dęcie zawiera trzy rodzaje dźwięków: tekiah , długi – podobny do szelestu – szewarim , seria trzech krótkich „jęków”; i teruah , co najmniej dziewięć „ogłuszających” staccato.

Pierwsze dęcia w szofar składają się z następujących 30 „fanfar”:

Tekiah-shevarim-teruah-tekiah
Tekiah-shevarim-teruah-tekiah
Tekiah-shevarim-teruah-tekiah 

Tekiah-shevarim-tekiah
Tekiah-shevarim-tekiah
Tekiah-shevarimtekiah 

Tekiah-teruah-tekiah
Tekiah-teruah-tekiah
Tekiah-teruah-tekiah gedolah (wyjątkowo długi dźwięk) 

Kto powinien słuchać Szofaru?

Teoretycznie rzecz biorąc, tylko dorośli mężczyźni (po bar micwie, czyli po ukończeniu 13 lat życia) są zobowiązani do słuchania szofaru. Jednak również kobiety zdecydowanie powinny starać się wypełnić tę micwę (w praktyce, jest opinią, że odkąd kobiety przyjęły tę micwę, stało się dla nich również obowiązkowe), a nawet małe dzieci powinny być zabierane do synagogi, aby usłyszeć dźwięk szofaru. W końcu szofar przemawia do duszy każdego Żyda.

Techniki i przepisy dotyczące dęcia w szofar są dość skomplikowane, tak więc tylko ten, który dobrze ich poznał, powinien dąć w szofar . (Istnieje możliwość z nimi się zapoznać, ponieważ zostały skodyfikowane przez pierwszego Rebbego  Chabadu w Szulchan Aruch).

Jak wygląda koszerny szofar?

Talmud mówi, że rogi wszystkich koszernych zwierząt są koszerne dla wykonania szofarów , z wyjątkiem rogu wołu, który nie jest nazywany szofarem„, ale kerenem i porożami, które nie są uważane za szofary „puste” i poroża są stałe (wypełnione).

Jednak z wszystkich możliwości, preferowanym źródłem do wykonania szofarów jest baranek, z dwóch następujących powodów: 1. Przywołuje baranka, który został ofiarowany przy „słynnej” biblijnej „próbie Abrahama”, który był gotowy poświęcić jedynego ukochanego syna swojego dla B-ga. 2. Jego zakrzywiony kształt symbolizuje pokorę, którą czujemy, gdy stoimy przed B-giem.

W czasach starożytnych dźwięki shofaru stanowiły część służby w Świątyni oraz wezwania do walki w czasach wojennych.

Dzisiaj, oprócz Rosz Haszana, szofar zazwyczaj brzmi jeszcze:

1. W miesiącu Elul, każdego ranka – wołanie do B-ga, przygotowanie się do Rosz Haszana.

2. Na koniec Jom Kippur .

Na zakończenie

Mistrzowie chasydzcy uczą nas, że brzmienie szofara jest podobne do płaczu dziecka, pragnącego zjednoczyć się z ukochanym rodzicem. 

Brak słów, aby wyrazić tę tęsknotę, która jest tak głęboka, tak pierwotna i tak prawdziwa. Więc weź udział w słuchaniu brzmienia szofaru, przygotowując siebie – swoją duszę do nadejścia Rosz Haszana.

Lubawiczer Rebbe przybywa do USA

Rebbe-in USA

Rebbe-in USAW 1941 roku Lubawiczer Rebbe przybywa do USA .

Po ucieczce z okupowanego przez nazistów Paryża, po prztrwaniu  wielu niebezpiecznych miesięcy w miejscowości Vichy, Francja, Lubawiczer Rebbe, Rabin Menachem Mendel Schneerson (1902-1994) oraz jego żona, Rebbecin Chaya Mushka (1901-1988), dotarli do Lizbony i na pokładzie statku SS Serpa Pinto wyruszyli w podróż z  ogarniętej wojną Europy (z Portugalii) do USA. W poniedziałek, 23 czerwca 1941 roku – 28 Siwan wg kalendarza żydowskiego – o 10:30 rano, przybyli do Nowego Jorku.

Wkrótce po przyjeździe, teść Rebego, ówczesny Lubawiczr Rebbe Rabin Josef Jicchak Schneersohn (któremu udało się uciec z okupowanej przez nazistów Warszawy w 1940 r.), mianował go prowadzącym programy społeczne i edukacyjne w Chabad-Lubawicz. Tak się rozpoczęła wieloletnia, powiedzieć można, rewolucyjna praca Rebbego na rzecz ożywienia żydowskiego życia na półkuli zachodniej, która rozprzestrzeniła się za pośrednictwem emisariuszy („shluchim”), wysyłanych z siedziby głównej w Nowym Jorku do najdalszych zakątków świata.

(Jak przyjęto żartobliwie mówić – wszędzie tam, gdzie jest coca-cola, jest też Chabad Lubawicz, którego emisariusze w każdej chwili są gotowi pomóc żydom w jakiejkolwiek potrzebie.)W 1941 roku

„Nocne czuwanie” w Szawuot

Learning torah

Jedna z tradycji Święta Szawuot

Learning torahW Talmudzie jest mowa o tym, że kiedy Haszem przybył wczesnym rankiem dnia 6 Siwan do Żydów, by darować im Torę, stwierdził, że wszyscy śpią. (Chasydzcy mędrcy wyjaśniają, że to była próba połączenia się z ich podświadomą, transcendentną jaźnią w przygotowaniu do przyjęcia boskej mądrości). 

Aby ‚zrównoważyć’ tę przestrzeń „straconego” czasu, spędzamy całą pierwszą noc Shawuot (która zaczyna się wieczorem, po zachodzie słońca dnia poprzedniego) studiując Torę. Tradycyjny program Tikkun Leil Shawuot (program „Rektyfikacji w noc Szawuot”) obejmuje otwarcie i zamknięcie wierszy każdej książki Tory w formie pisemnej (Tanach), a także każdego rozdziału Tory (Parszy); Całą Księgę Ruth; Sekcje otwierania i zamykania każdego z talentów Talmudu; Listę 613 micwot (przykazań); oraz wybranych odczytów z Księgi Zohar i innych prac kabalistycznych.

 

Kabbala a liczenie Omeru

circle-kabbalah

circle-kabbalahNauki Kabbały wyjaśniają, że istnieje siedem (z dziesięciu)„Boskich atrybutów” – Sefirot – będących kolejnymi stopniami poznania nieskończonej i nierozpoznanej Boskości poprzez skończone i ograniczone stworzenie. Wszystkie one są aspektami, mocami Wiekuistego, objawiającymi się w każdym stworzeniu, poprzez które urzeczywistnia się Jego objawienie. Są to: Chessed, Gewurah, Tifferet, Netzach, Hod, Yesod i Malchut („Miłość” , „Siła (Srogość)”, ”Piękno”, „Zwycięstwo”, „Splendor”, „Fundament” i „Królestwo”). Istota ludzka, jako stworzenie Boskie, posiada siedem sefirot, które przejawiają się w siedmiu „emocjonalnych atrybutach” ludzkiej duszy: Życzliwość, Opanowanie, Harmonia, Ambicja, Pokora, Przywiązanie i Wdzięczność. Każdy z siedmiu atrybutów zawiera w sobie elementy pozostałych: „Dobroć w Uprzejmości”, „Powściągliwość w Dobroci”, „Harmonia w Uprzejmości” etc. – co daje łącznie czterdzieści dziewięć cech. 49-dniowe liczenie Omeru jest więc 49-stopniowym procesem samodoskonalenia, z każdym dniem poświęconym „rektyfikacji” i doskonaleniu jednej czterdziestu dziewięciu „sefirot”.

 

„Czerpanie wody” w Święto Sukot

siloam sukkotwaterdrawing-sm

siloam sukkotwaterdrawing-sm„Czerpanie wody” odbywało się przez 7 nocy trwania Sukot.

Za czasów Świątyni w Jerozolimie, jednym ze szczególnych rytuałów Sukot było uroczyste polewanie ołtarza ofiarnego wodą. W traktacie Miszny „Rosz Haszana” odnotowano, że w okresie Święta Sukot, Wszechmogący decyduje, ile wody będzie spadnie z nieba w nowym roku: czy bī będzie dość deszczy, by ziemia wydała dobry urodzaj. Tak więc rytuał uroczystego polewania wodą ołtarz ofiarny był swoistą prośbą o zesłanie życiodajnych deszczy. Wodę do tego celu czerpano ze źródła w miejscowości Szyloach w pobliżu Jerozolimy i przynoszono do Świątyni. Czynność ta była poprzedzona całonocnym  uroczystym wzniosłym imprezowaniem na dziedzińcu Świątyni – w odległości 15 kroków od azarah (wewnętrzny dziedziniec) stali Lewici, głośno brzmiała radosna muzyka w wykonaniu grupy muzykantów grających na różnych instrumentach muzycznych, świątynni mędrcy tańczyli, żonglerzy żonglowali płonącymi pochodniami, lampy naftowe i ogromne latarnie oświetlały całe miasto. Zabawa trwała aż do świtu, po czym procesja podążała do Szyloach by „czerpać wodę radości.” Mędrcy Talmudu mawiali: ”Ten, kto nie widział radosnego świętowania czerpania wody, nie widział prawdziwej radości życia.”

Podczas gdy uroczyście wodą polewano ołtarz ofiarny każdego dnia świętowania Sukot, jednak tylko w okresie Chol Hamoed (czyli po dwóch dniach ścisłego Święta, mogą odbywać się imprezy, zabawy etc, ponieważ wiele z elementów świątecznych obchodów (na przykład gra na instrumentach muzycznych bądź włączanie muzyki z mediów) są zakazane w Jom Tow (Dzień Święta)

Dziś wspominamy te radosne obchody  Simchat Bejt Ha-Szoewa ( „radość czerpania wody”), urządzając radosne świętowanie na ulicach, z muzyką i tańcem, z grillowaniem, śpiewaniem. Rebbe zainicjował zwyczaj organizowania takich uroczystości w Szabat i Jom Tow (ale bez instrumentów muzycznych oczywiście). Fakt, że nie możemy świętować również na ulicach, jak mówił Rebbe, oznacza to, że jesteśmy wolni, aby świętować radość Sukot pełnią radości.

 

Kedoszim

Kedoszim

KedoszimParsza Kedoszim – Wajikra (Księga Kapłańska) – 19:1 – 20:27.

Kedoszim lub Kdoszim – קְדֹשִׁים– w tłumaczeniu z języka hebrajskiego oznacza „święte nakazy”. jest to 14 i pierwszy charakterystyczny wyraz w tej paraszy. Parsza jest siódmym rozdziałem czytania w księdze Wajikra i 30-y tygodniowy rozdział czytania Tory w cyklu rocznym. Parsza składa się z 3’229 liter hebrajskich, 868 hebrajskich słów.

 Krótki opis Parszy Kedoszim

Rozpoczyna się słowami : „ (19:1) I rzekł Wiekuisty do Mojżesza tak: „(19:2) Oświadcz całemu zbiorowi synów Israela, a powiedz im: Świętymi będziecie, bom Święty Ja Wiekuisty Bóg wasz!” . 

 W parszy wymienione są micwy, których spełnieniem Żyd może podnieść swoją duchowość, zbliżając się do B-żej Świętości.

Te nakazy obejmują m.in.: zakaz bałwochwalstwa; ; nakaz bojaźni i troski wobec rodziców: „(19:3) Bójcie się każdy matki swojej i ojca swojego”; nakaz miłowania i wspierania bliźniego: „(19:13) nie uciskaj bliźniego twego i nie obdzieraj”; nakaz przestrzegania zasady równości wszystkich ludzi wobec prawa; nakaz przestrzegania Szabatu; nakaz uczciwości w kontaktach służbowych; nakaz szanowania świętości życia ludzkiego; zakaz popełnienia grzechu obłudy, kłamstwa, wiarołomności – (19:11) “… nie okłamujcie się nawzajem.”  ;

Parsza „Kiedoszim” zawiera nakaz „(19:18) Kochaj bliźniego swego, jak siebie samego”, który Rabi Akiwa nazwał „Wielkim nakazem Tory”.

Kolejność czytania w cyklu tygodniowym:

Czytanie pierwsze: 19:1-14

Czytanie drugie: 19:15-22

Czytanie trzecie: 19:23-32

Czytanie czwarte: 19:33-37

Czytanie piąte: 20:1-7 

Czytanie szóste: 20:8-22

Czytanie siódme: 20:23-27

 

Komentarz Rabina Szaloma Dow Ber Stamblera :

 

Hachodesz

Nissan-RoszChodesz

Nissan-RoszChodeszParsza HaChodesz – Księga Szmot (Roszchodesz miesiąca Nissan) rzd 12:1-20 – część księżyca.

Jest to ostatnia część z czterech dodatkowych czytanych na przłomie miesięcy Adar / Nissan.

Ta część zaczyna się instrukcją utworzenia kalendarza księżycowego (jest to pierwsze przykazanie Haszem, który otrzymali Żydzi jako naród). HaChodesh oznacza ” ten miesiąc.” Parsza HaChodesz stanowi specjalny rozdział Tory , który jest odczytywany w Szabat przed miesiącem Nissan. Lub, jeśli Rosz Chodesz Nissan wypadnie na Szabat, ta sekcja jest odczytywana tego dnia, jako początek przygotowań do Śiwęta Pesach . Omawiane są m.in. nakazy, związane z Świętem Pesach, w tym składania paschalnej ofiary, spożywania gorzkich zioł, macy, pozbycia się wszelkich produktów na zakwasie i wreszcie rytuał Paschalnego Sederu i in.

Żydowskie Prawo i Tradycja

Megillah-czytanie

Megillah-czytanie

PIERWSZE ODCZYTY MEGILLAH RESTHER

Według Tradycji i Prawa Żydowskiego dzień  11 Adar, jest dniem rozpoczęcia wcześniejszego przedpurimowego czytania Księgi „Megillah Esther”. W czasach talmudycznych była to specjalne od prawa religijnego dla Żydów mieszkających w małych miasteczkach, oddalonych wsiach, aby zdążyli usłyszeć odczyt Megillah Esther w poniedziałek lub czwartek przed Purim – to były dni, kiedy ludność przyjeżdżała do miast w celach administracyjnych (np. do sądów). W zależności od aktualnego układu kalendarza żydowskiego, rozpoczęcie czytania Megillah mogło być już dnia 11 Adar lub dnia 15 Adar, jednak nie wcześniej lub później tych dat (Talmud, początek Traktatu Megillah).

Me’uberet zana – Rok przestępny

kalendarz

kalendarz„ Rok w ciąży”

Rok przestępny – po hebrajsku – „me’uberet szana” (w tłumaczeniu dosłownym „rok ciąży”) w kalendarzu żydowskim występuje 7 razy w cyklu 19-letnim, ma 13 miesięcy zamiast  cyklicznych 12 miesięcy. Wynika to z tego, że oparty na cyklu księżycowym kalendarz żydowski powinien też pozostać dostosntosowanym do cyklu słonecznego: słońce wyznacza rok, księżyc wyznacza miesiące, pierwszy dzień roku to pierwszy dzień nowiu wiosennego. 

12 miesięcy kalendarza księżycowego łącznie liczą 354 dni, co stanowi nieco o ponad 11 dni różnicy względem 365,25 dni cyklu słonecznego. „Dodatkowy” miesiąc nazywa się „Adar 1” i dodaje się przed miesiącem Adar nazwanym „Adar 2” w latach przestępnych.

Pełne zestawienie nazw miesięcy, ich długości i gregoriańskich odpowiedników znajduje się w tabeli poniżej.

 

Nr

Miesiąc

Rok
Odpowiednik gregoriański
Haser
Kesidrach
Szelemach
1
Nisan
30
30
30
 marzec-kwiecień
2
Ijar
29
29
29
 kwiecień-maj
3
Siwan
30
30
30
 maj-czerwiec
4
Tamuz
29
29
29
 czerwic-lipiec
5
Aw
30
30
30
 lipiec-sierpień
6
Elul
29
29
29
 sierpień-wrzesień
7
Tiszri
30
30
30
 wrzesień-paˇdziernik
8
Cheszwan
29
29
30
 paˇdziernik-listopad
9
Kislew
29
30
30
 listopad-grudzień
10
Tewet
29
29
29
 grudzień-styczeń
11
Szwat
30
30
30
 styczeń-luty
12
Adar alef
29/30*
29/30*
29/30*
 luty-marzec
13
Adar bet
30
30
30
 luty-marzec
Suma dni:
354/383 
355/384 
356/385 
 
*)W roku przestępnym Adar alef ma 30 dni, w nieprzestępnym 29.

W zależności od konfiguracji długości poszczególnych miesięcy cały rok przyjmuje następujące nazwy:

Długość miesiąca 
Nazwa roku
Cheszwan
Kislew
29
29
Haser
29
30
Kesidrach
30
30
Szelemach

 

5 Tewet – Dzień „Sefarim Victory”

Księgi

KsięgiTewet 5 obchodzony jest jako dzień radości w społeczności Chabad-Lubawicz. W tym dniu w 1987 roku, amerykański Federalny Sąd wydał decyzję na korzyść „Agudas Chassidei Chabad” („Związku Chasydow Chabad”). Ta decyzja dotyczyła (i dotyczy!) praw do własności bezcennej biblioteki, należącej do Szóstego Lubawiczer Rebbe  Chabad Lubawicz – Rabina Josefa Isaaka Schneersohna. Orzeczenie to zostało oparte na podstawie tego, że Rebbe nie występował w tej sprawie jako osoba prywatna, ale jako pełnomocnik  organizacji o osobowości prawnej, którą reprezentuje „na zewnątrz”.  Lubawiczer Rebbe – Rabin Josef Isaak, zięć i następca uzasadniał swoje roszczenie , w szczególności tym, że  będzie stworzona możliwość studiowania ksiąg Tory („sefarim”), a także zakupu nowych woluminów Tory.

Dwa tysiące Żydowskich ksiąg, znaczna część z nich wydanych w 16ym wieku, dostępne teraz są online przez internetową wyszukiwarkę również są dostępne w formacie wydruku: http://chabadlibrarybooks.com

 

Kislew

Kislew

Kislew

Kislew – כסלו.

Miesiąc Kislew jest trzecim miesiącem roku według liczenia rabinackiego, które zaczyna się od 1-ego Tiszrei (w Rosz HaSzana). Natomiast według obliczeń Tory, Kislew jest dziewiątym miesiącem roku, gdyż liczenie miesięcy zaczyna się od miesiąca Nissan.

Nazwa dziewiątego miesiąca księżycowego używana przez Żydów po niewoli babilońskiej. W języku hebrajskim wyraz „Kislew”, jak pochodny od rdzenia słowa „kesel”, oznacza „nadzieja”. Nazwa miesiąca pojawia się w Biblii dwukrotnie: w księgach Nechemiasza i Zachariasza. Kislew zwykle przypada w listopadzie-grudniu kalendarza gregoriańskiego.

Dnia 19 miesiąca Kislew przypada rocznica uwolnienia z więzienia Rabina Schneura Zalmana z Ladów (został uwolniony w roku 1798). 19 Kislew obchodzona jest również rocznica śmierci Rabina Dowber, Magid z Mezericz (zmarł w 1772 roku). Dlatego też Chasydzi obchodzą ten dzień jako swoje chasydzkie święto.

Na dzień 25   miesiąca Kislew przypada początek ośmiodniowego Święta Chanuka.

Miesiąc Kislew liczy  dwadzieścia dziewięć lub trzydzieści dni.

Dziewięć Dni – Prawa i zwyczaje

Świątynia-konstrukcja

Wywyższone Opłakiwanie, Wznoszące Wizje i Rozradowanie Micwot

Pierwsze dziewięć dni miesiąca Aw, jak również dziesiąty poranek (1), to dni bolesnej żałoby po zniszczeniu pierwszej i drugiej Świątyni.

Podczas „Dziewięciu dni” od dnia 1 do dnia 9 miesiąca Aw, płaczemy nad zniszczeniem Świętej Świątyni, ale też zgłębiamy wiedzę o Świątyni.

Prorok Ezechiel powiedział: „Mistrz świata! Dlaczego mówisz mi, żebym poszedł i opowiedział Izraelowi o budowie Domu … Są teraz na wygnaniu w ziemi naszych wrogów. Czy jest coś, co mogą zrobić [dla Domu]? Niech pozostaną tak jak są, dopóki nie wrócą z wygnania, zaś potem pójdę i powiem im. 

B-g odpowiedział: „Czy budowa Mojego Domu ma być marginalizowana, ponieważ Moje dzieci są teraz w obcej ziemi?”

Studiowanie Tory [poznawanie budowy  Świątyni] może być skonfrontowane z budowaniem Świątyni. Powiedz im, aby zgłębiali każdy szczegół budowy Świątyni. Jako nagrodę za to, za naukę i poświęcenie się, przyjmę to tak, jakby właściwie budowali Świątynię.” 

Ze sformułowania powyższego fragmentu wynika, że studiowanie przepisów związanych ze Świątynią jest nie prosto czynnością intelektualną. Studiując Torę, w tym przepisy związane ze Świątynią wypełniamy swój obowiązek zbudowania Świątyni.

                                                                           Świątynia-konstrukcja 

(więcej…)

Elul – Święto Normalności.

elul1

elul1Na przestrzeni całego miesiąca Elul właśnie trwa takie święto.

Wszystkie inne święta w roku są świętami różnego stopnia „niezwykłości”, gdy odchodzimy od codzienności na parę / kilka dni …

Zgodnie z twierdzeniami, zawartymi w Kabale Luriańskiej cały miesiąc Elul – to jedno wielkie Święto. Znana przypowieść o Alter Rebe, która tłumaczy duchową istotę tych dni, tego miesiąca kiedy w sposób szczególny ujawniają się trzynaście atrybutów Miłosierdzia: król wychodzi w pole przed wejściem do miasta, nie jest odziany w drogie szaty, nie ukrywa się za murami pałacu i jego licznych komnat, nie jest otoczony świtą dworzan – jest dostępny dla każdego, kto chce się z nim spotkać. Ten przykład wyjaśnia nieobecność w miesiącu Elul zewnętrznych oznak świętowania.

Istota miesiąca Elul tkwi w codzienności i ‘normalności’. Jednak nie warto mylić go na przykład z Świętem Purim, gdy niby codzienność jawi się jako ekstrawagancja. W miesiącu Elul zdajemy sobie sprawę, że można żyć życiem normalnym. Normalnym w tym sensie, że można uwolnić myśli od mnóstwa obciążeń, pilnych i ważnych (bez cudzysłowów) spraw.

Co jest normalnością dla zwykłego Żyda? Modlitwa, studiowanie Tory, przestrzeganie micwot (bez odwoływania się do nadzwyczajnych okoliczności, niemożności bo…). Miesiąc Elul jest do tego najbardziej właściwym okresem. Dlatego też miesiąc Elul mędrcy nazwali „Świętem Normalności”. Ten miesiąc jest znakomitym okresem, by ukształtować znakomite zwyczaje, nawyki swojej codzienności – codzienności zwykłego Żyda.

(opracowane na podstawie wykładu Rabina Michaela Korica, Chbad.org)

„Hostel” – Bejt-HaMoked

Bejt-HaMoked

Bejt-HaMokedDrugą co do wielkości budowlą Świątynnego kompleksu był Bejt-HaMoked – budynek z okazałą kopułą był miejscem, gdzie nocowali kapłani, którzy pełnili służbę w Świątyni. Nazywano to miejsce „ognisko domowe”.

Większość autorytetów – badaczy historii Wzgórza Świątynnego uważa, że ta budowla znajdowała się w połowie na wewnętrznym dziedzińcu Świątyni, a w połowie – na zewnątrz. Cztery komnaty, znajdujące się w czterech rogach budowli stykały się z salą centralną. Bejt-Amoked był swoistym hostelem. Niektórzy uważają, że Kohanim spali na tych poziomach, podczas gdy inni uważają, że komnaty do spania zostały wbudowane w ściany.                                                                                                       

UWAGA! ATTENTION!

KADISH

KADISH

Drodzy Przyjaciele,

Zwracam się do Was dzisiaj w szczególnej sprawie: Gości u nas Pan Ivan Zartz, który we wtorek, 14-go lipca będzie obchodzić Yorzeit (rocznicę) śmierci swojego synaMichaela Zartza.

Ze zrozumiałych względów zależy mu bardzo na tym by odmówić w tym dniu Kadish, my zaś pragniemy mu to umożliwić.

Ze względu na wakacyjna porę trudno nam w tych dniach zebrać minyan. Dlatego tez zwracam się do Was z gorąca prośbą o przyłączenie się do modlitwy we wtorek,14 lipca o godz. 19:00. Bardzo też proszę o wcześniejsze potwierdzenie uczestnictwa droga mailowa, abyśmy mieli pewność, że zbierze się stosowna liczba osób.

Z góry bardzo dziękuje!

Z wyrazami szacunku,

Rabin Szalom Stambler

Ul. Słomińskiego 19/508a

00-195 Warszawa Polska

Kom. +48607700548

rabinstambler@gmail.com

_____________________________________________________________________________

 

Dear Friends,
I appeal to you today, on a particular issue: Mr.
Ivan Zartz, who is visiting Warsaw this days, on Tuesday, 14 of July will celebrate Yorzeit (the anniversary) of the death of his son Michael Zartz
For obvious reasons
it is very important forhimto say Kadish on this special day, and we would like toassist him.
Due to theholidayseasonis difficult for usto gathera minyan these days . Therefore,I kindly ask you to join the prayer on Tuesday, July 14, 7 pm. I would also appreciate if you could confirm your participationvia e-mail, so that we would be certain that the proper number of men will gather.
Thank you very much in advance!

Greetings
RabbiShalomBerStambler

Ul. Słomińskiego 19/508a

00-195 Warszawa Polska

Kom. +48607700548

rabinstambler@gmail.com

Raszbi

Raszbi

Raszbi

 

 

Dnia 18 Ijar – 33. dzień Omer  świętujemy Lag B-Omer. Również dziś wspominamy Rabina Szymona bar Jochai w dzień jego śmierci.
Rabin Szymon Bar Jochaj, znany pod akronimem Raszbi lub także krótko Jochaj, żył w latach 100 – 160 – wielki nauczyciel, jak niesie tradycja – autor Zohar, podstawowej księgi Kabały.
Rabin Szymon bar Jochai polecił swoim uczniom, aby czcić datę jego śmierci, jako „dzień mojej radości”. W związku z tym, Lag B’Omer jest obchodzony jako radosne „małe-święto”, jak nakazał Raszbi.

MIKVAH in Warsaw – MYKWA w Warszawie

DSC 6775 2305

Welcome to our purifying oasis!

Our state of the art Mikvah is designed to serve the local Jewish community as well as Jewish visitors.

It is open to Jewish women of all backgrounds, affiliations, and levels of observance.

Our Mikvah serves women in a sensitive fashion that enhances the meaning of this ritual and encourages continued participation. It enables each woman to discover the spiritual mystery in this life-fulfilling Mitzvah in a tranquil and supportive setting.

Witamy w naszej oczyszczającej oazie – w naszej Mykwie!

 

Mykwa jest przygotowana i urządzona tak, by służyć lokalnej społeczności żydowskiej, jak również żydowskim kobietom goszczącym w Warszawie.

 

Jest dostępna dla kobiet żydowskich ze wszystkich środowisk, przestrzegających religijne tradycje żydowskie, micwy żydowskie bądź pragnących zapoznać i spełniać.

 

Dogodna lokalizacja, wystrój oraz obsługa naszej Mykwy sprzyja kobietom, wzmacnia powagę i doniosłość tego rytuału i zachęca do dalszego udziału. Pozwala każdej kobiecie odkryć tajemnicę duchową spełnienia tej ważnej micwy w spokojnym otoczeniu ciszy i dyskrecji. 

DSC 6775 2305

The facility offers the best standard in terms of comfort, hygiene, aesthetics, and privacy. Our Mikvah is fully equipped with all the supplies needed for preparation for immersion. The Mikvah is discreetly located in the center of Warsaw and is under strict halachic supervision.

Obiekt oferuje najlepsze standardy pod względem komfortu, higieny, estetyki i prywatności. Nasza Mykwa jest w pełni wyposażona we wszystkie potrzebne materiały, by odpowiednio przygotować się do spełnienia rytuału. 

Mykwa jest dyskretnie usytuowana w centrum Warszawy i jest pod ścisłym nadzorem halachicznych. 

DSC 6779 2309

Our Mikvah attendants provide warm caring individual attention for every client. Our Mikvah also offers pre-marital counseling for brides and educational programs related to Jewish family life.

Osoby służące pomocą w Mykwie zapewniają ciepłe i opiekuńcze indywidualne podejście do każdej kobiety. Nasza Mykwa oferuje również przedmałżeńskie poradnictwo dla narzeczonych oraz programy edukacyjne, związane z tradycją żydowską życia rodzinnego.

DSC 6792 2322 

DSC 7232 2762

The Mikvah is available for women every evening by reservation only.

Ta Mykwa jest przeznaczona wyłącznie dla żydowskich kobiet, dostępna każdego wieczoru – rezerwacja konieczna.

Price / Ceny
For local woman / Dla lokalnych kobiet: 25 PLN
For tourist / Dla turystek: 15 $

To make an appointment to use the Mikvah please contact us:

W celu umówienia się, prosimy o kontakt jn:

mikvah@chabad.org.pl 

+48663663837 Dina (English, Hebrew, Polish)
+48603508903 Rut (English, Hebrew, Polish)
+48505114441 Yeti (hebrew)

Address:  / Adres:
Piękna st.15 suite #U11 00-547 Warsaw, Poland

[widgetkit id=3]

Chanukowe ciasteczka

Chanukowe ciasteczka

  • 1 szklanka margaryny lub masła
  • 2 jajka
  • 2 łyżki soku pomarańczowego
  • 1 łyżka wanilii
  • 1 szklanka cukru
  • 3 szklanki mąki
  • 1/2 łyżeczki proszku do pieczenia
  • Foremki do wycinania ciastek (np menorah, drejdel, świeczka)
  • posypka (opcjonalnie)

Wymieszaj składniki, wyrób ciasto. Zawiń ciasto w folię spożywczą i schłodź min przez godzinę.. Rozwałkuj cieńsko ciasto. Wytnij ciasteczka. Wyłóż na natłuszczoną blaszkę I piecz w 200° C przez 10 minut lub aż lekko zbrązowieją.

Co to jest Birkat Hachamah

Przegląd tego rzadkiego błogosławieństwa

B-g uczynił dwa wielkie światła: większe światło, by rządziło dniem i mniejsze światło, by rządziło nocą… I stał się wieczór i stał się poranek, czwarty dzień – Księga Rodzaju 1:16, 19

(więcej…)

Tisza Be’Aw, który przypada w Szabat lub niedzielę

Poniższe zasady dotyczą każdego roku, w który Tisza be’Aw obchodzi się w niedzielę—bez względu na to czy normalnie przypada ono niedzielę, czy wypada w Szabat a post został przesunięty na sobotnią noc.

W Szabat, wszystkie publiczne manifestacje żałoby są całkowicie zabronione. Tego dnia, jak jest w zwyczaju, jemy, pijemy i radujemy się—a nawet jeszcze więcej.

(więcej…)

Pesach Szeni: Druga szansa na postęp duchowy

pesach sheni

pesach sheniZ nauczań Rebego Lubawiczera, Rabina Menachema M. Schneersona

Opublikowany i autoryzowany przez Kehot Publication Society

 

 

 

 

Zapewniona Kolejna szansa

Pesach Szeni (“Drugi Pesach”) jest świętowany 14 dnia miesiąca Ijar, miesiąc po pierwszej nocy Pesach.

W Torze napisane, że w pierwszym roku po Wyjściu z Egiptu, kiedy naród żydowski przygotowywał się do złożenia ofiary na Pesach:

(więcej…)

Rachca

Mycie rąk

Przed spożywaniem chleba—metaforą ludzkiego zaangażowania w materialność—przygotowujemy się duchowo myciem rąk…
….na Synaj

Droga z Egiptu prowadzi przez Synaj….

(więcej…)

Chanukowym drejdlem

Pamiętacie kołatki – hałaśliwe zabawki, którymi kręcimy w Purim? Chanukowym drejdlem też można zakręcić, ale jest to zupełnie inny obrót: kołatkę trzyma się na dole, a jej część kręci się na górze, podczas gdy drejdl kręcimy od góry, a on obraca się poniżej. To wszystko ma swoje znaczenie: w Purim impuls, aby zdarzył się cud, przyszedł z dołu przez ludzki wysiłek modlitwy i postu i B-g na niego odpowiedział.

Natomiast cud Chanuki przyszedł z góry – B-g sprawił, że oliwy starczyło na osiem dni i zademontrował w ten sposób jak łatwo On może rządzić prawami natury, tak samo łatwo my kręcimy drejdlem.

(więcej…)

Chanukowe różności

1. Okna Świątyni były szersze na zewnątrz niż w środku. Zostały tak zbudowane, żeby pozwalać wychodzić światłu Menory na świat i świecić dla wszystkich.
2. Majmonides pisze, że Menora w Świątyni Jerozolimskiej była udekorowana 22 naczyniami – każde z nich do góry nogami! Oznaczały one błogosławieństwo B-że, które rozlewa się na świat.
3. Machabeuszom udało się odzyskać Jerozolimę dzięki pomocy Judyty, która przedostała się do obozu wroga. Podała dowódcy nieprzyjaciół słony ser i mocne wino, a kiedy usnął obcięła mu głowę jego własnym mieczem.
4. Uczniowie wielkiego mędrca Szamaja, zapalali osiem świeczek pierwszego dnia Chanuki i każdego następnego dnia zapalali jedną mniej – gdyż każdego dnia pozostaje coraz mniej ciemności. Według Kabbały w czasach mesjańskich wszyscy przyjmiemy ten zwyczaj.
5. Czy wiedzieliście, że pierwsza noc Chanuki nigdy nie wypada w poniedziałek?
6. W czasie uwięzienia dyplomatów amerykańskich w Iranie w 1979 prezydent Jimmy Carter wziął udział w pierwszym publicznym zapalaniu świec chanukowych na dziedzińcu Białego Domu. Był to pierwszy raz w czasie 100 dni kryzysu, kiedy prezydent Carter pojawił się przed Białym Domem.
7. Menora w Świątyni Jerozolimskiej miała tylko siedem ramion. W każdym z nich znajdowała się dokładnie taka sama ilość oliwy, ale kaganek najbliżej Miejsca Najświętszego palił się dwa razy dłużej niż pozostałe.
8. Przewidywana liczba latkes, które zostaną zjedzone w tym roku na uroczystościach publicznego zapalania świeczników chanukowych: 500 000.

Judyta

Judyta

JudytaKobieta, która uratowała dzień

Nie jest znana dokładna data, kiedy historia, którą chcemy opowiedzieć właściwie miała miejsce. Historia po raz pierwszy pojawiła się w bardzo starej księdze nazwanej po bohaterce, Yehudit (Judyta), napisanej w języku hebrajskim. Jednakże, oryginalny tekst został zagubiony, i pozostało jedynie greckie tłumaczenie, i to do tego niezbyt dokładne.

(więcej…)

Sukot w Woroneżu

Opowiada Rebecin Brynie Stiefel

Przez dwadzieścia pięć lat spędzałam święto Sukot, jedząc posiłki w suce.  Mogę powiedzieć, że zawsze uwielbiałam ten egzotyczny zapach palmy, który przenika całe święto, zawsze lubiłam poszturchiwanie łokciami i przeciskanie się między krzesłami, których nie da się uniknąć w suce wypełnionej do granic możliwości, tak samo jak uwielbiałam deszcz, który studził i rozwadniał naszą zupę lub inne posiłki. Nie mogę jednak powiedzieć, że doceniałam samą sukę. Była to micwa, która sama się wypełniała.  Sukę budowali nam wynajęci do tego pracownicy, liściaste gałęzie które przykrywają sukę, zamawiane były przez mego ojca i również przez niego umieszczane z namaszczeniem na jej górze.  Nawet gdy brałam bezpośredni udział w przybiciu jednego czy dwóch gwoździ w jednoosobowej suce, którą zbudował mój mąż w pierwszym roku naszego małżeństwa, nie mogę powiedzieć, ze zadałam sobie jakiś specjalny trud w jej zbudowaniu.

(więcej…)

Klucz generalny

 Według  Rabina S.Y. Zevin

Jednego roku R. Jisrael Baal Szem Tow powiedział do R. Zeewabaal  Kicesa, jednego z jego starszych uczniów: „Będziesz dął w szofar w to święto Rosz Haszana. Chciałbym, abyś przestudiował wszystkie kawanot (kabalistyczne medytacje) odnoszące się do szofaru, abyś o nich myślał, dmąc w szofar.

(więcej…)

Milczenie

Milczenie

Tali Loewenthal

„A Aaron milczał”. (Księga Kapłańska 10:3)

Mowa oznacza przejrzystość. Melodia jest poza językiem, wyraża nastroje, których słowa nie mogą opisać. Milczenie jest jeszcze wyżej.

(więcej…)

Podstawy

Podstawy Pilne tematy i zagadnienia dotyczące śmierci Zaraz po momencie śmierci, seria praktycznych i religijnych zaczyna mieć znaczenie. Kluczowymi zasadami ich wszystkich są: a) szacunek dla godności i świętości ciała, naczynia dla duszy i jaźni zmarłego; b) pospieszny powrót ciała do ziemi, z której zostało uformowane; c) pomoc i umocnienie duszy w kontynuacji jej duchowej podróży.

(więcej…)

Kadisz

UNADJUSTEDNONRAW thumb eb

UNADJUSTEDNONRAW thumb ebKadisz (tłum. dosł. z hebr. „święty”) – jest to jedna z najważniejszych modlitw w judaizmie, jest to hymn ku czci Boga.

Kadisz często nazywany jest modlitwą za zmarłych, ale jest to mylne przekonanie. 

Istnieją różne rodzaje modlitwy kadisz, a jeden z nich to Kadisz Jatom (קדיש יתום), tzw kadisz sierocy, zwany też kadiszem żałobnika, od XV stulecia, odmawiany przez syna zmarłej osoby – matkę czy ojca – codziennie, przez jedenaście miesięcy po jej śmierci, a także w każdą rocznicę jej śmierci.

Kadisz, jak powszechnie wiadomo, jest też modlitwą odmawianą po śmierci osób bliskich (nie tylko rodziców) – członków rodziny. Jednak  modlitwa ta nie zawiera żadnych odniesień do śmierci lub żałoby. 

Kadisz jest modlitwą o życie, to dlaczego odmawiamy kadisz po śmierci rodziców lub krewnych? Jak nauczał Rabin Akiwa, dusza ojca może wznieść się do niebios dopiero po tym, jak jego dziecko odmówi kadisz. Po raz pierwszy wzmianka o kadiszu jako modlitwy za zmarłych pojawiła się w Midraszu. Jego forma zrodziła się w czasach talmudycznych. 

Człowiek póki żyje, uświęca świat swoimi pozytywnymi działaniami. Gdy odchodzi, ta pozytywna energia zostaje wśród żywych – o tym też wspominamy, odmawiając kadisz za tego, kto odszedł. 

PRZYŁĄCZ SIĘ (DO MODLITWY)….. NIE PRZESZKADZAJĄC INNYM W SYNAGODZE

POCZĄTKOWO TYLKO JEDNA OSOBA W SYNAGODZE ODMAWIAŁA MODLITWĘ KADISZ, ALE Z BIEGIEM CZASU KAŻDY CZŁOWIEK W ŻALOBIE PO ZMARŁYM W RODZINIE ZACZĄŁ TEŻ ODMAWIAĆ KADISZ.
PROBLEM POWSTAŁ, BO TAKIE CHAOTYCZNE MODLITWY BYŁY BARDZO HAŁAŚLIWE I STWARZAŁY ATMOSFERĘ „NIEPORZĄDKU” W SYNAGODZE…….

(więcej…)

Jak

Pełna procedura i ceremonia Pidyon Haben:

Najważniejszymi uczestnikami ceremonii Pidyon Haben („wykupienia pierworodnego”) są: ojciec, jego pierworodny syn, oraz kohen (kapłan). Zwyczajowo zaprasza się rodzinę i przyjaciół by razem celebrować tę specjalna micwę i cieszyć się uroczystym posiłkiem. Idealnie byłoby, gdyby posiłek zawierał wino i mięso oraz by był obecny minjan, czyli wśród zebranych – quorum dziesięciu dorosłych mężczyzn.

(więcej…)

11. Blogosławieństwo po innym jedzeniu

11. Po innym jedzeniu

Błogosławieństwo po jedzeniu „Borei Nefaszot” mówimy po spożyciu tego rodzaju jedzenia, które nie zostało wymienione w poprzednich kategoriach. To dotyczy wszystkiego, przed spożyciem czego mówimy błogosławieństwo „Ha-adama” lub „Szehakol” (ryby, mięso, jajka, napoje-poza winem, słodycze) plus wszystkie owoce nie wymienione jako specjalne owoce za które wychwala się Ziemię Izraela.

(więcej…)

Certyfikat koszerności

Certyfikat Koszerności

Złożoność współczesnych technologii żywienia czyni praktycznie niemożliwym, dla kogoś innego poza ekspertem, by wiedzieć czy przetworzone jedzenie jest wolne od jakiegokolwiek śladu niekoszernych składników. Więc całe przetworzone jedzenie i wszelkie przedsiębiorstwa gastronomiczne wymagają poświadczenia od rzetelnego rabina lub agencji nadzoru koszerności.

(więcej…)

Rozwód po żydowsku

Rozwód to tragedia, ale czasami najlepsze wyjście.
Kiedy para bierze ślub zgodnie z rytuałem żydowskim, ich dusze stają się jednością. To jak operacja, która osobno żyjące istoty łączy w jedną. Z kolei rozwód według tradycji żydowskiej to duchowa amputacja, która z jednej istoty tworzy dwie i umożliwia im niezależne życie.
Rozwód, podobnie jak amputacja to tragedia, ale czasami jest jedynym słusznym rozwiązaniem. Nasze podejście do rozwodu można porównać do amputacji kończyny na kilka sposobów:

(więcej…)

Związywanie się węzłem po raz wtóry

Wszystko od nowa
Małżeństwo uznaje wyłącznie pełne oddanie drugiej stronie, niezależnie od tego, czy po kobiercu kroczy pierwszy, czy kolejny kandydat. Pozytywne nastawienie i pełna determinacja to konieczność, jeżeli wszystko ma się tym razem udać.
Naprawdę wiele par “z odzysku” przeżywa wspaniałe związki małżeńskie. Należy tu jednak zaznaczyć z pełną stanowczością, że losy nowego małżeństwa często są uzależnione od podejścia do związku, jakie prezentuje dana osoba. Zawieranie związku z przeświadczeniem o jego nietrwałości może przeistoczyć się w samospełniającą się przepowiednię. Ponadto, takie podejście nie jest fair zarówno wobec siebie jak drugiej osoby, która decyduje się na wspólne życie.

(więcej…)

Modlitwa dziękczynna po posiłkach

Jak:
Posiłek weselny wieńczy Modlitwa dziękczynna po posiłkach oraz odmówienie Sheva Brachot, 1 , tych samych siedmiu błogosławieństw, które były recytowane pod chupą. 2
Przed Modlitwą dziękczynną po posiłkach dwa kielichy napełniane są winem –dla osoby prowadzącej Modlitwę i na potrzeby Sheva Brachot. Osoba prowadząca przywołuje wszystkich do porządku następującymi słowy: „Pobłogosławmy P-na, B-ga naszego, który daje nam radość i dary, które właśnie spożylismy.” Wszyscy odpowiadają należytym skupieniem.

(więcej…)

Żydowski ślub krok po kroku

Tradycyjny ślub żydowski jest niczym tkanina utkana z wielu wątków: biblijnych, historycznych, mistycznych, kulturalnych i formalnoprawnych. Wątki te wszyte są w tkaniny tworzone przez każde kolejne pokolenie, co powoduje ciągłość żydowskich tradycji od ponad 3,800 lat. Z uniwersalnego punktu widzenia, nasi mędrcy twierdzą, że każda ceremonia zaślubin to odnowienie Przymierza – małżeństwa zawartego pomiędzy B-giem a ludem Izraela na górze Synaj i równocześnie osobisty Jom Kippur dla małżonków – najważniejszy i najwznioślejszy dzień życia.
Małżeństwo to również skomplikowana transakcja prawna, w której strony, czyli pan i panna młoda wchodzą w stosunek zobowiązaniowy. Rytuały i zwyczaje występujące na ślubie żydowski mają źródła zarówno w uregulowaniach prawnych jak przesłankach duchowych – w ciele i duchu ślubu żydowskiego.

(więcej…)

Bar Micwa Barucha

Sara Rosenfeld
Nigdy bym nie pomyślała, że napiszę opowieść o Baruchu. Ale napisałam i to jedna z najlepszych rzeczy, jaką w życiu zrobiłam. Nie sądziłam, że ta jedna opowieść – moja osobista historia – mogłaby tak wpłynąć na innych, jak wpłynęła. Nie sądziłam, że i na mnie mogłaby mieć taki wpływ, jaki miała.
Gdy artykuł był już na stronie (patrz: Baruch, Our Special Child – „Baruch, nasze niezwykłe dziecko”), pokazałam Baruchowi jego własne zdjęcie dołączone do tekstu. Pierwszą jego reakcją było wskazanie na zdjęcie, a potem na siebie (co znaczy „ja”); potem zobaczył moje nazwisko, pokazał „dobrze” i w końcu mocno się do mnie przytulił! Odebrałam to jako skierowany do mnie znak od B-ga, że dobrze uczyniłam piszą swoją opowieść.

(więcej…)

Z Sefer HaMinhagim tłum

Z Sefer HaMinhagim – (tłum. angielskie s.173)
1.   Należy dołożyć wszelkich starań żeby chłopiec przystępujący do bar-micwy został wezwany do Czytania Tory – na swoją pierwszą aliję w poniedziałek albo czwartek rano lub w czasie Szabatowej Minchy. 1
2.   Błogosławieństwo szepatrini (Siddur, s. 70) odmawia się bez wspominania Imienia B-ga. Można je odmówić [podczas Czytania Tory] w poniedziałek, czwartek, w Rosz Hodesz, ale raczej nie w czasie Szabatu. 2
3.   Wedłud zwyczaju Hasydów Lubawicz, wszyscy zbierają się po Szachris, krewni chłopca przystępującego do bar-micwy mówią kilka słów żeby uczcić to radosne wydarzenie, po czym bar-micwa powtarza maamar z Chassidus 3 .  Obecnych częstuje się później kawałkiem ciasta i maszke, a wieczorem wyprawia się uroczysty obiad. 4
PRZYPISY
1.
Wytyczna Alter Rebe; zob. Likkutei Dibburim, Vol. II, s. 533 [w tłum. Angielskim: Vol. II, rozdz. 14, sek. 57], pod koniec.
2.
HaYom Yom, s. 112. Zob. Rama, [Orach Chayim,] sek. 225; Shaar HaKollel, sek. 24.
3.    
Stało się ostatnio zwyczajem aby bar-micwa recytował maamar zaczynające się od słów Issa B’Midrasz T[eh]illim, które zostało wygłoszone [najpierw przez Rebego Raszaba na jego własnej bar-micwie w roku 5634 (1873), a następnie powtórzone (z dodatkami) przez Poprzedniego Rebe na jego własnej bar-micwie] w 5653 (1893). Maamar jest wydrukowane w Sefer HaMaamarim 5708.
4.
Likkutei Dibburim, op. cit., sek. 58.
Por. następujący fragment z Zohar Chadash, Parshas Bereishis: R. Shimon Bar Yochai zaprosił największych uczonych Miszny do udziału w ogromnym uroczystym posiłku, który zorganizował… Był bardzo szczęśliwy…, ponieważ, [jak wyjaśnił,] “Tego dnia święta i wzniosła dusza zstąpiła… na mojego syna R. Elazara, i z tej okazji powinienem doświadczyć największej radości”.
Zob. Również Magen Avraham w Shulchan Aruch, Orach Chayim 225:4: Należy wyprawić uroczysty obiad w dniu, w którym nasz syn zostaje bar-micwą,  tak jak wtedy kiedy jest prowadzony pod chupę.

Cztery sposoby używania głowy

Co jest potężniejsze – wiedza teoretyczna, czy praktyczne doświadczenie? Co jest prawdziwsze, czystsze, bardziej przydatne i ważniejsze – to, co wiedzą nasze ciała czy to, nad czym rozmyślamy w mózgu? Akademicy i trenerzy koszykówki debatowali nad tym zagadnieniem przez wieki i nieprawdopodobne jest rozstrzygnięcie go w kolejnej rozprawce na tysiąc słów.
Lecz być może, zadajemy nieodpowiednie pytanie. Może nie jest pytaniem, czy wiedza teoretyczna jest wyższa lub niższa względem praktycznej, lecz to, czy w ogóle może być jakaś “wiedza teoretyczna”. Czy coś takiego naprawdę istnieje, czy to tylko teoria?

(więcej…)

Tefilinowy Guru

Wszystko zaczęło się czterdzieści lat temu.
W poniedziałek rano ojciec gwałtownie obudził Josefa Samuelsa zawiadomieniem, że w Izraelu wybuchła wojna. Był 1967 rok i Samuels był młodym uczniem jesziwy. Z przejęciem i pośpiechem dotarł na 770 Eastern Parkway (do Międzynarodowej Siedziby Ruchu Lubawicz), aby razem ze wszystkimi innymi szukać rady u Lubawiczer Rebe. Lecz gdy był już pod drzwiami, został zatrzymany przez rabina Dowida Raskina, naczelnika Lubawickiej Organizacji Młodzieżowej. Zwracając się do zdenerwowanego ucznia, rabin Raskin powiedział tylko: „Musisz iść nakładać tefilin na ludzi”.

(więcej…)

Podziel się wrażeniami z zakładania Tfilinu

Podziel się wrażeniami z zakładania Tefilin
Będziemy wdzięczni, jeśli poświęcisz kilka minut i opiszesz swoje własne przeżycia / wrażenia związane z zakładaniem Tefilin lub napiszesz, dlaczego postanowiłeś zakładać Tefilin.
Przeslij nam e-mail na adres segalhaims@gmail.com
Dziękujemy!

Potrzebuję pomocy w napisaniu mowy

Potrzebuję Pomocy w napisaniu mowy mojej Córki z okazji Bat Micwy.

Chana Weisberg

Pytanie:
Moja córka stanie się bat micwa w nadchodzącym roku. Zaczęłyśmy się wgłębiać w odcinek czytany w tygodniu jej Bat Micwy w poszukiwaniu przesłania na temat którego mogła by się wypowiedzieć. Chodzi o odcinek Caw (Leviticus 6:1 – 8:36) i mamy trudności w znalezieniu związku z naszym życiem codziennym oraz w zrozumieniu samego tekstu. Czy mogłabyś nam pomóc?

Odpowiedź:
Ten odcinek akurat jest bardzo odpowiednim odcinkiem na bar lub bat micwę. Mowa w nim o wprowadzeniu Aharona i jego dzieci w kapłaństwo oraz o budowie domu Bożego. Zostali oni obdarzeni specjalną świątobliwością oraz mocą służenia Bogu w Świątyni w imieniu całego narodu żydowskiego. Ceremonia inauguracyjna składała się z ubrania kapłanów w specjalne ubranie kapłańskie oraz z namaszczenia, specjalnie przygotowaną przez Mojżesza do tego celu oliwą, zgodnie z przpisem otrzymanym od Boga
Właśnie to przedstawia sobą bar lub bat micwa a mianowicie branie na siebie odpowiedzialności, przez młodą dorosłą osobę bycia oddanym naszej Torze i naszemu narodowi.

(więcej…)

Co robimy w urodziny ?

Co robimy w urodziny?

Jak najlepiej świętować swoje urodziny.

Pytanie:
Moje pięćdziesiąte trzecie urodziny wypadają w przyszłym tygodniu. Czy powinienem w związku z tym coś zrobić ?  Wydaje mi się, że przyjęcie urodzinowe (tort, balony…) pasuje bardziej do przedszkola…
Odpowiedź:
Przede wszystkim – wszystkiego najlepszego z okazji urodzin.  Sto (dwadzieścia) lat!.
Dzień urodzin to bardzo wyjątkowy dzień – i dla ciebie i dla twojej rodziny: to dzień, w którym twoja dusza zeszła na ten świat.  Poza tym, ponieważ minął właśnie dodatkowy rok twojego życia, to doskonały czas na zrobienie „rachunku sumienia” (w języku biznesowym: generalnego remanentu) minionego roku i podjęcie decyzji, dotyczących roku nadchodzącego.
Przyjęcie urodzinowe to świetny pomysł. Zgoda, może nie posadzą cię na krześle i nie podniosą do góry, śpiewając „Sto lat, sto lat, niech żyje, żyje nam…”, ale możesz wykorzystać tę okazję na podzielenie się radością z przyjaciółmi i na zachęcenie ich do zrobienia dobrych uczynków. A jeśli zaangażujesz ich w pomoc przy podejmowaniu decyzji, dotyczących przyszłego roku, pomogą ci później je zrealizować.

(więcej…)

Dojrzały owoc granatu

Dojrzały owoc granatu

Noa Kaufman

Wiadomość, o tym że najnowocześniejsze metody leczenia bezpłodności są naszą jedyną opcją, była dla nas potwornym szokiem. Był to werdykt pierwszego lekarza, do którego zwróciliśmy się z prośbą o konsultację po roku naszego małżeństwa. Tak drastyczna interwencja z mocnymi środkami hormonalnymi, interwencją chirurgiczną, wydawała się bardziej aniżeli przykra, wydawała się być przeciwna fundamentalnym zasadom, według których żyliśmy i podchodziliśmy do spraw związanych z życiem. Próbując być tak ostrożnym, starannie dobierając pokarmy i napoje, świadomie unikając dodawanych środków smakowo – utrwalających znanych ze swojej rakotwórczej natury.
Przestraszeni odłożyliśmy dodatkowe badania zalecone przez lekarza. Kiedy poczułam, że jestem gotowa sprawdzić inne opinie medyczne spotkaliśmy się z większą ilością lekarzy, przeszliśmy jeszcze bardziej inwazyjne badania. Wszystko z tą samą konkluzją: zapłodnienie In vitro było naszą jedyną opcją. Ale oczywiście ja rozumowałam, że, jeżeli B-g rozdzielił Morze Czerwone czyż nie będzie mógł uczynić tego cudu dla nas?
Jednocześnie, z każdą rocznicą, która zaznaczała kolejny – bez dziecka – rok, stawałam się nieufna i obawiająca się o moje ciało wystawione na działanie farmaceutyków hormonalnych i ich potencjalnych ubocznych efektów. Jak mogłam sama z własnej woli wystawić siebie na działanie tych chemicznych hormonów, których fizycznego i emocjonalnego wpływu na człowieka nikt nie potrafił przewidzieć? A pozytywne zakończenie nie było nawet gwarantowane!

(więcej…)

Kobiety pomagające kobietom

Kobiety pomagające kobietom
Rola asystentki przy narodzinach dziecka
 Sara Zadok
Miriam swoje palce miała splecione z moimi. Przy każdym skurczu, który przebiegał przez jej ciało, ściskała moje palce mocniej. „B-że pomóż mi proszę”, „B-że pomóż mi proszę, daj mi moje dziecko”, szeptała pomiędzy skurczami. Położyłam zimny okład na jej czole i modliłam się z nią.  
Kiedy jej uścisk zaczął zacieśniać się bardziej łagodnie powiedziałam do jej ucha: „ty to robisz Miriam, rodzisz swoje dziecko”. W momencie czystej intensywności i uwolnienia ukazała się słodka, mała głowa z czarnymi włosami – „ teraz wydychaj delikatnie”, powiedziała akuszerka. „Phh”, „phh”, „phh”, wydychałyśmy razem. „Jeżeli czujesz,
że chcesz odrobinę przeć, przyj”, powiedziała akuszerka. Z nowym oddechem i ponownym złapaniem moich dłoni urodziła swojego noworodka – pięknego i zdrowego chłopca.Modliłam się, śpiewałam, tańczyłam, czytałam jej.  „Dziękuję ci B-że, dziękuję ci B-że, dziękuję ci B-że!” – to było wszystko, co potrafiła powiedzieć kiedy położyła głowę na moim ramieniu. To było piękne. To był drugi poród Miriam, a ja byłam asystentką przy jej porodzie.

(więcej…)

Poród – przeżycie duchowe

nowo narodzone dziecko

nowo narodzone dzieckoKatherine Agranovich

Mały Menachem Mendel kilka godzin po urodzeniu. Jestem w ciemnym pokoju i wpatruję się w maleńką pulsującą kropkę na zamazanym obrazie ultrasonografu. ‚To bicie serca pani dziecka’ – mówi lekarz. ‚Wiem’ – szepczę kompletnie zahipnotyzowana rytmicznym pulsowaniem. Mój umysł jest pochłonięty tylko jedną myślą: To jest moje dziecko. Jestem zdumiona w jakim tempie tonę w oceanie miłości do tego pięciomilimetrowego obrazu na ekranie.
Kiedy później po południu pokazuję obraz USG mojej czternastoletniej córce zadaje mi pytanie, którego nigdy nie spodziewałam się usłyszeć: ‚Mamo, gdzie jest teraz dusza dziecka? ‚Ojej’ myślę ‚to niesamowite.’ Gdzie ona usłyszała takie pytanie? W hebrajskiej szkole?”Myślę, że jego dusza jest wciąż u B-ga, podczas kiedy ciało się kształtuje i przygotowuje żeby ją otrzymać przy porodzie’ – odpowiadam niemal automatycznie nie zdając sobie sprawy jaki efekt wywrą na mnie te słowa. Pod koniec dnia czuję, jakby zaświeciła we mnie niewidzialna żarówka; poczułam dreszcz radosnej trwogi kiedy zdałam sobie sprawę, że to malutkie ciałko na obrazie USG jest przyszłym gospodarzem duszy. Ten cenny podarunek z nieba – moje dziecko, które za parę miesięcy będę trzymać w ramionach ogarnięta słodyczą – boska iskra, która w nim mieszka.

(więcej…)

Siedem Praw Noego

siedem praw Noego.JPEG

siedem praw Noego.JPEG

 

 1. Wiara w B-ga

 

Człowiek jest najsłabszą istotą, otoczoną przez siły natury -życia i śmierci, które są znacznie silniejsze od niego. W obliczu ogromu tych sił uniwersalnych, człowiek może się starać „im służyć w celu ochrony siebie i polepszenia swojego bytu”.
Jednakże sednem życia jest rozpoznanie Najwyższej Istoty, która stworzyła Wszechświat i przyjąć Jej prawa, z bojaźnią i miłością. Musimy pamiętać, że On zna wszystkie nasze czyny, wynagradza dobroć i karze zło. Jesteśmy zależni od Niego i tylko przed Nim odpowiadamy. 
Wyobrażenie sobie istnienia jakiejkolwiek innej mocy, która by nas chroniła lub zaspokajała nasze potrzeby, wypacza sens życia i jak nas historia naucza wyzwala, w nas i na całym świecie olbrzymie siły zła.

2. Szanuj i chwal B-ga
To prawo jest „miarą” tego, jak przestrzegane są pozostałe sześć. Kiedy człowiek realizuje swoje możliwości, założone przez B-ga, wszystko, co On stworzył zostaje wzniesione i wywyższone.

3. Szanuj życie ludzkie
Nieludzkie traktowanie człowieka przez innego człowieka sięga historii Kaina i Abla. Człowiek jest opiekunem bliźniego (brata). Zakaz zabijania ma za zadanie ochraniać człowieka przed skłonnościami do okrucieństwa tkwiącymi w nim. Człowiek-agresor, zaprzecza świętości życia ludzkiego, aby w końcu zaatakować samego B-ga, na podobieństwo którego zostaliśmy stworzeni.

4. Szacunek dla Rodziny
Tora stwierdza: „Źle jest dla człowieka być samotnym”, dlatego B-g stworzył dla Adama Ewę-kobietę łącząc ich małżeństwem i „błogosławiąc ślubem.” Kreatywność człowieka znajduje swój wyraz w zdrowej rodzinie. Taka rodzina jest podstawą zdrowej społeczności, narodów i społeczeństw. Narody, które tolerowały brak moralnośi – cudzołóstwo, rozpustę lub kazirodztwo – nigdy nie trwały długo. Nierząd jest znakiem wewnętrznego rozpadu i przyczynia się do powstawania bezwzględnego społeczeństwa, wnosząc zamieszanie w życiowym planie Bożym.

5. Szanuj Ludzi
Nasze pożywienie pochodzi od B-ga, należałoby więc zapracować na nie uczciwie, z godnością, a nie za pomocą fałszu i kłamstwa. Naruszanie czyjejś własności, poprzez okradanie i oszukiwanie, jest atakiem na ich człowieczeństwo. To rodzi anarchię, pogrążając ludzi głęboko w egoizm i okrucieństwo To właśnie ten grzech był przyczyną Wielkiego Potopu – powodzi, zesłanej na ziemię przez Wszechmogącego.

6. Konieczność Systemu Prawnego

Solidny, zdrowy i sprawiedliwy system prawny, czyni społeczeństwo godnym błogosławieństwa Bożego. Stworzenie systemu sędziów, sądów i urzędników w celu utrzymania i egzekwowania prawa stanowi daleko idącą odpowiedzialność. To przykazanie przekłada ideały naszego życia osobistego na formalny porządek obowiązujący całe społeczeństwo. Jest to rozszerzeniem i potwierdzeniem wszystkich poprzednich przepisów.

7. Szanuj Wszystkie Stworzenia.
B-g daje człowiekowi „panowanie nad rybami morskimi, nad ptactwem niebios, nad bydłem, i nad całą ziemią.” Naszym zadaniem jest opieka nad Stworzeniami B-ga. Nasza odpowiedzialność sięga poza naszą rodzinę, a nawet poza społeczeństwo, w którym żyjemy i obejmuje cały świat przyrody. Jesteśmy dozorcami i ochroną wszystkiego, co stworzył B-g. Ostatecznie nasza odpowiedzialność rozciąga się poza naszą rodzinę, a nawet poza społeczeństwem, w celu włączenia świat przyrody.

 

 

 

 

Tyberiada

Tyberia

TyberiaOpis
Wybudowane wzdłuż wybrzeża Kinneret (Jeziora Genezaret), w pobliżu siedemnastu naturalnych gorących źródeł, północne miasto izraelskie – Tyberiada (Tweria) – jest znane jako „Miasto Wody”. Jest uważane za jedno z czterech „Świętych Miast” w Izraelu.
Jakieś 2,000 lat temu, Tyberiada była centrum żydowskiej nauki ostatnim miejscem posiedzeń Sanhedrynu (Najwyższego Sądu Prawa Żydowskiego). Po okresie ciągłych wojen w Wiekach Średnich, miasto zostało ożywione przez napływ kabalistów w osiemnastym i dziewiętnastym wieku. Główną atrakcją miasta jest Kineret, jego naturalne gorące źródła i groby wielu historycznych postaci.
Duchowe znaczenie
Tyberiada jest położona w dolinie Jordanu, najniższej dolinie na ziemi. Jezioro Galilejskie leży prawie 700 stóp pod poziomem morza. Rabini zaznaczają, że Tweria jest najniżej położonym miastem, i przypisują temu mistyczne znaczenie. Tyberiada symbolizuje niziny naszej niewoli, kiedy to, co założyliśmy zostało wykorzenione i zostaliśmy wygnani z naszej ziemi.
Dlatego też, jak uczą nasi rabini, Tyberiada „wzrośnie” nawet przed Jerozolimą. Tak jak chwała Tory ostatnio osiadła w Twerii, tak też powróci w czasach Mesjasza—zgodnie z tradycją, Sanhedryn najpierw się tam ponownie wyłoni, a potem przeniesie się do Świątyni w Jerozolimie.
Podstawowa historia
Herod Antypas, syn Heroda Wielkiego, wybudował miasto w XVII wieku p.n.e., nazywając je na cześć imperatora Rzymu – Tyberiusza. Tyberiada stała się stolicą Galilei, zastępując pobliską Ciporię.

(więcej…)

Narodziny Mojżesza

Rodzice Mojżesza
Wnuk Lewiego, Amram, syn Kehota, ożenił się z Jochebed.  Urodziła ona troje dzieci.  Pierwszym dzieckiem była dziewczynka o imieniu Miriam, która w przyszłości stać się miała wielką prorokinią ludu żydowskiego. Drugim dzieckiem był Aaron, najwyższy kapłan B-ga, znany ze swego niezwykłego umiłowania pokoju.
Obok swego brata, Mojżesza, był największym przywódcą naszego narodu.  Najmłodszy syn Amrama, Mojżesz, miał wyprowadzić dzieci Izraela z Egiptu i otrzymać świętą Torę na górze Synaj.
Narodziny Mojżesza
Zbliżał się dzień, w którym według egipskich astrologów, narodzić się miał wyzwoliciel dzieci Izraela.  Ponieważ nie wiadomo było, czy miał być żydowskiego czy egipskiego pochodzenia, wszystkie dzieci płci męskiej urodzone tego dnia miały zostać wrzucone do wody, a stać się tak miało z rozkazu faraona.  Tego samego dnia, 7 dnia miesiąca Adar, Jochebed, żona Amrama, urodziła swoje trzecie dziecko, chłopca.  Od chwili, w której pojawił się na tym świecie, jasne było, że jest dzieckiem niezwykłym, bo dom wypełnił się światłem.
Jego rodzice starali się uczynić wszystko, co było w ich mocy, by uchronić chłopca od wpadnięcia w ręce ludzi faraona, którzy nieprzerwanie szukali nowo narodzonych dzieci żydowskich.  Po trzech miesiącach Jochebed zrozumiała, że już dłużej nie będzie mogła ukrywać dziecka.  Zrobiła więc mały, wodoodporny koszyk, w którym położyła dziecko, a następnie umieściła koszyk pośród papirusu ,rosnącego na brzegu Nilu.  Podczas gdy zapłakana Jochebed wróciła do domu, Miriam pozostała w pobliżu, by obserwować dziecko.

(więcej…)

Mechica

Mechica jest przedzieleniem separującym w synagodze sekcję dla mężczyzn od części dla kobiet. Fundamentalną zasadą modlitwy jest ustalenie relacji pomiędzy sobą a B-giem. Aspekt społeczny i rozpraszanie, które czasem towarzyszy mieszanym grupom są  w ten sposób wyeliminowane.
W wielu synagogach zamiast mechicy, jest oddzielny balkon dla kobiet.

Kosmiczny pocałunek

Mendy Herson
Tego ranka, mój sześcioletni syn zachował się tak dojrzale, że przepełnił tym moje serce dumą. Powiedziałem mu jak wielką nachas (pociecha, rodzicielska duma) odczułem, i wtedy pochyliłem się by dać mu buziaka.
W retrospekcji: Dlaczego pocałunek? Przecież dopiero co wyraziłem to, co czuję w słowach pełnych miłości i zachęty. Jeżeli chciałem zwiększć uczucie, mogłem je poprostu dodać do mojego werbalnego uścisku; co sprawiło, że zmieniłem sposób ekspresji z werbalnej na fizyczną?
Innymi słowy: Dlaczego całujemy?
Zwyczajnie komunikujemy się poprzez słowa, ponieważ to jest nasz konwencjonalny tryb wyrażania myśli i uczuć. Lecz czasami słowa wydają się być nieadekwatne, jak kiepskie narzędzie dla odpowiedniego wyrażenia nas samych.
Więc wybieramy inne, ponad-werbalne narzędzie: pocałunek. Wybieramy niezwykły sposób okazywania troski, tego, że nam zależy, i że czujemy się związani.
Mając to na uwadze, czy myślisz, że możesz
„pocałować” B-ga?

(więcej…)

Jak mieć zwycięskie małżeństwo?

Jak mieć „zwycięskie” małżeństwo
I dlaczego krytykowanie nigdy nie pomaga
Miriam Adahan*
Piątek, 12 lutego 2010
Nawet w najlepszych małżeństwach, zachowanie małżonka może być czasami irytujące. Liczne studia dowiodły, że krytykowanie małżonka za pewne zachowanie spowoduje intensyfikację tego zachowania. Na przykład, jeżeli mężczyzna krytykuje swoją żonę za to, że ma nadwagę, prawdopodobnie ona przybierze jeszcze na wadze. Jeśli ona krytykuje go za to, że nie spędza z nią czasu, prawdopodobnie będzie spędzał jeszcze więcej czasu bez niej. Dzieje się tak, ponieważ ludzie, którzy pielęgnują swoją niezależność i chcą ochronić swoją tożsamość zrobią odwrotnie niż wymagają tego od nich inni, jako sposób powiedzenia: „Nie możesz mnie kontrolować!” Na dodatek, osoba, która czuje się zraniona przez krytycyzm może chcieć – świadomie bądź nieświadomie – zranić w odwecie kogoś, sygnalizując: „Odegram się na tobie za zranienie mnie robiąc to, co wiem, że ciebie rani”. Jednakże, bez względu na to jak dużo ludzie słyszą, że krytycyzm jest nieproduktywny, większość będzie kontynuowała krytykowanie lub używała innych „taktyk kontroli” by zmusić swoich małżonków do zmiany.

(więcej…)

Od przekleństwa do błogosławieństwa. Znajdowanie radości w porodzie

Od przekleństwa do błogosławieństwa
Znajdowanie radości w porodzie
Patrzyłam na moją drogą przyjaciółkę kiedy zbierała siły przed kolejnym skurczem. Zamknęła oczy, a na jej twarzy pojawiły się czerwone wypieki.
Nigdy nie wyglądała tak pięknie i naturalnie.’Świetnie ci idzie’ powiedziałam kładąc rękę na jej okrągłym brzuchu.Był napięty od skurczu. Otworzyła szeroko oczy i popatrzyła na mnie przez moment. ‚Boję się’ powiedziała.’Wiem.’ Musi przyjąć ból, żeby zaznać ostatecznej radości. To takie poruszające obserwować kobietę, która ma zaraz rodzić. To jak oglądanie motyla, który przechodzi metamorfozę. Doświadcza bolu, jakiego nigdy dotąd nie zaznała – a jednak musi przyjąć ból, żeby zaznać ostatecznej radości.
To mieszanka uczuć, którą zobaczyłam na twarzy mojej przyjaciółki – przerażenie, ból, podniecenie, radość i miłość. Starochińskie słowo na miłość macierzyńską brzmi teng ai; pisze się je jako kombinację dwóch znaków – ‚ból’ i ‚miłość’. Nasuwa to dwie różne interpretacje.

(więcej…)

Ważniejsza od Synagogi

Ważniejsza od Synagogi
Mykwa ma pierwszeństo
~Rywka Slonim
Zanim zaczniemy się wgłębiać w ten zwyczaj powinniśmy zbadać centralną pozycję jaką zajmuje mykwa w życiu codziennym Żydów.
Większość Żydów, nawet tych uznających się za niereligijnych znają, przynajmniej w sposób podstawowy, micwy takie jak Szabat, koszerność, Jom Hakipurim czyli dzień odpustu i jeszcze parę praw Tory. Tymczasem mykwa i czystość rodzinna są pojęciami niejasnymi dla większości, zupełnie jak by były wyrwane z kontekstu.
Tymczasem utrzymywanie czystości rodzinnej jest pierwszorzędnym nakazem religijnym wywodzącym się prosto z Tory. Bezczeszczenie tego nakazu jest niemniejszym przestępstwem niż jedzenie Chamecu – sfermentowanego jedzenia – w Pesach, umyślne przerwanie postu w Jom Kipur lub niedotrzymywanie micwy Brit Mila – obrzezania.
Większość Żydów uznaje synagogę za centralną instytucję żydowską, natomiast Halacha (prawo żydowskie) mówi inaczej, że to właśnie mykwę należy zbudować jako pierwszą bo jest to ważniejsze od synagogi i od wniesienia Tory. Zgodnie z prawem wolno sprzedać synagogę a nawet zwoje Tory po to by pozyskać finanse na budowę mykwy. Praktycznie mówiąc grupa rodzin żydowskich mieszkająca razem nie jest uważana za gminę dopóki nie posiada ona wspólnej mykwy.
Powód jest bardzo prosty: wspólna modlitwa może się odbywać, praktycznie mówiąc wszędzie i rozwiązanie dla potrzeb społecznych związanych z synagogą można znaleźć także poza nią, natomiast współżycie małżeńskie według prawa żydowskiego wpływającego na potomstwo nie może istnieć bez dostępu do mykwy.
Nie będzie przesadą stwierdzenie, że jest ona fundamentem życia żydowskiego i bramą do przyszłości Żydów. 

Przygotowanie Szabatu

Przygotowanie do Szabatu
Jak wszystkie ważne wydarzenia w życiu rodzinnym, właściwe obchodzenie Szabatu wymaga od nas wcześniejszych starań. Musimy przygotować samych siebie na przyjęcie Szabatu, nasze domy i wyjątkowe jedzenie, które będziemy w ten dzień spożywać podczas szabatowych posiłków. Szabat wymaga od nas również abyśmy przygotowali pewne rzeczy z wyprzedzeniem – byśmy mieli pewne rzeczy pod ręką w razie potrzeby, gdyż nie możemy “wyskoczyć” do sklepu, gdy nagle spostrzeżemy, że czegoś w naszym domu zabrakło, np. niezbędnego wina. Prawo Szabatu zabrania nam wykonywania wielu prozaicznych czynności, takich jak: robienie prania, odkurzanie domu, włączanie i wyłączanie światła, gotowanie, czy nawet odgrzewanie jedzenia. Upewnij się więc, że zadbałeś o wszystkie te sprawy wcześniej, by Szabat mógł przynieść to cudowne uczucie, że wszystko zostało przygotowane na tę specjalną okazję – to czyni Szabat jeszcze bardziej znaczącym i magicznym.
Składniki udanego Szabatu:
W każdym żydowskim domu na świecie poniższe rzeczy powinny być zgromadzone i odpowiednio przechowywane w szafie tak, by przed każdym Szabatem, mieć pewność, że mamy je pod ręką:
Na szabatowy stół:

(więcej…)

Czemu jest tyle zakazów Szabatowych ?

Czemu jest tyle zakazów Szabatowych? 
Yanki Tauber
Pytanie:
Kocham tradycje i rytuały szabatowe (w szczególności zapalanie świec i kidusz), ale czemu istnieje tyle zakazów? Nie można jeździć, robić zakupów, odtwarzać muzyki, rozmawiać przez telefon, a nawet sprawdzać poczty elektronicznej! Brzmi bardziej jak więzienie niż dzień odpoczynku. Czemu nie można skupić się na pięknych rytuałach i atmosferze odpoczynku? Bardzo chciał bym zacząć przestrzegać Szabatów, lecz wszystkie zakazy, „nie wolno tego, nie wolno tamtego”, potrafią bardzo zniechęcić….
Odpowiedź:

(więcej…)

Rola Profesora

Rola Profesora
„Profesor w College’u lub na Uniwersytecie”
Jak głęboki wpływ może mieć profesor na swoich uniwersyteckich studentów? Czy może, na przykład, ukształtować resztę ich życia? Instytut Avnera ma przyjemność przedstawić interesujący list, napisany przez Rebe do profesora Kalifornijskiego Uniwersytetu. Rebe opisuje tam potencjał olbrzymiej roli, jaką może on odegrać w życiu swoich studentów, i wielką odpowiedzialność, która towarzyszy mu podczas wygłaszania wykładów.
Dołączamy także zdjęcie Rebego, dzięki uprzejmości Archiwum Rebego.

(więcej…)

Rozdział 12

Stworzenia dzielą się jednakże, na rodzaje ogólne i specyficzne, a to dzięki zmianom w zestawach liter (kombinacjach), zastępstwach i przestawień. Każda litera reprezentuje przepływ specyficznej mocy i siły-życia. Kiedy wiele liter składa się na słowo to dodatkowo do wielu rodzajów mocy i sił-życia zgodnych z liczbą liter w słowie, istnieje jeszcze jedna przenikająca je wszystkie. Jest to przepływ wyższej mocy i siły-życia, która przenika wszystkie indywidualne i różnorodne moce i siły-życia liter, łączy je i jednoczy w celu nadania światu mocy i siły-życia w ogóle jak i w poszczególnych częściach danego słowa.

(więcej…)

Zwój Tory

zwój Tory

zwój ToryZwój Tory
aby świat był bardziej bezpieczny.

Co to jest Zwój Tory?
Jeśli byłeś w miejscu, gdzie modlą się Żydzi, prawdopodobnie widziałeś Zwój Tory. Przechowuje się go na samym przodzie, za zasłonami.

Gdy go wyjmują, każdy modlący się wstaje i podchodzi, aby go dotknąć, ucałować. A następnie czytają z niego kolejne wersety, czytają śpiewem na specjalną melodię.

Zwój Tory jest wykonany z wielu arkuszy pergaminu zszytych razem, zapełnionych treścią w języku hebrajskim liter i zwiniętych w zwój.

(więcej…)

Sukot 2010

Osiem dni radosnego żydowskiego święta
Polska Metropolia Warszawska Iga Burniewicz
2010-09-22 07:40:30 , Aktualizacja 2010-09-22 17:36:00
Na ulicach Warszawy już wkrótce pojawi się szałas ustawiony na samochodzie pikap. Wewnątrz przystrojonej kwiatami konstrukcji podróżować będzie rabin Szalom Ber Stambler. W środę wieczorem rozpoczyna się jedno z najważniejszych żydowskich świąt Sukkot, czyli Święto Szałasów.

(więcej…)

Kolel Tora – 09.03.2018

Sesję prowadzi Rabin Szalom Dow Ber Stambler, Chabad Lubawicz Polska. przy aktywnym udziale słuchaczy
W nagraniu omawiany traktat Talmudu Bava Mecyja, m.in. zwolnienie z przysięgi, kiedy się łamie prawo… – ciąg dalszy tematu

16 Adar

GENERAL VIEW OF THE WALL AROUND THE OLD CITY OF JERUSALEM DAVIDS TOWER FROM THE JAFFA GATE FACING SOUTH. COURTESY OF AMERICAN COLONY חומות העיר העתיקה בירושלים ומגדל דוד

Rozpoczęła się odbudowa Muru Jerozolimskiego (ok. 41 r. n.e.)GENERAL VIEW OF THE WALL AROUND THE OLD CITY OF JERUSALEM  DAVIDS TOWER FROM THE JAFFA GATE FACING SOUTH. COURTESY OF AMERICAN COLONY חומות העיר העתיקה בירושלים ומגדל דוד

Agryppa I, wyznaczony przez cesarza rzymskiego, by rządził Judeą, był pobożny i dobry dla swoich poddanych. Za jego panowania Żydzi zaczęli prosperować i żyć wygodnie. Mędrcy tego czasu przyznali mu wielki szacunek.Agryppa zacząłem budowę, aby naprawić, poszerzyć i wzmocnić mury wokół Jerozolimy. Rzymianie, nieufni wobec rosnącego dobrobytu Żydów, postawili na jego drodze wiele przeszkód. Niemniej jednak mur został ukończony, chociaż gotowy produkt nie był tak wspaniały, jak pierwotnie planowano.16-ty Adar, dzień, w którym rozpoczęła się budowa, został ustanowiony radosnym dniem.

Szwat 14

Nasi Święci przodkowie, Rebbe’im od pokoleń, wołali do B-ga, co sprowadziło B-skie miłosierdzie w stosunku do chasydów, tych z nimi związanych, oddanych. To nie wszystko; też modlili się z myślą o Chasydach, pamiętając o ich przywiązaniu do Rebbe, odwzajemniając tę miłość i przywiązanie.
Pamiętając o kimś wywołujemy efekt wzbudzania najskrytszych mocy tej osoby. Obserewujemy, że gdy ktoś patrzy głęboko i uważnie na drugiego, ten (na którego spojrzenie skierowane) odwraca się i odwzajemnia spojrzenie, ponieważ przenikliwe spojrzenie budzi rdzeń duszy. Myślenie ma takie sam działanie.

Ciniut – skromność

skromność

skromnośćPokutuje opinia (nie wiadomo właściwie, skąd się wzięła?!), że jedynym powodem skromnego stroju żydowskiej kobiety jest unikanie pokus. Być może tak jest w innych religiach, dla judaizmu nie jest to prawdą. Żydowski sposób skromnego ubierania się nie dotyczy tylko tego, jak inni postrzegają kobietę, ale raczej tego, jak postrzegają kobiety same siebie.

Okrycie, zasłonięcie czegoś nie zawsze oznacza wstyd. 

Czy kiedykolwiek zauważyłeś, jak traktujemy zwój Tory? Nigdy nie zostawiamy go rozłożonym, otwartym, osłoniętym. Jest ukryty za wieloma warstwami. Tora jest przechowywana wewnątrz synagogi w Arce, za zasłoną, owinięta specjalnym pokrowcem, mocno spięta pasem. Torę otwieramy, „obnażamy” tylko wtedy, gdy ma być użyta do świętego celu – do czytania podczas modlitw. W takie szczególne momenty ostrożnie odsłaniamy zasłonę, otwieramy drzwi Arki, ze szczególną dbałością wydobywamy Torę, odkrywamy ją i rozpakowujemy. Jak tylko skończymy modlitwy i czytanie, natychmiast zwijamy, ponownie okrywamy, zasłaniamy, wkładamy na jej właściwe miejsce – do Arki.

Dlaczego to wszystko robimy? Dlaczego sobie zadajemy tyle trudu, by okryć, „opakować” Torę? Wstydzimy się czegoś? Czy jest coś do ukrycia? Czy jest coś brzydkiego w Torze?

Oczywiście, że nie ! Wręcz przeciwnie!

Robimy to ponieważ Tora jest naszą najświętszą rzeczą, ponieważ jest tak święta, wyjątkowa i cenna, że nigdy nie zostawiamy jej niepotrzebnie narażoną. Trzymamy ją w ukryciu, ponieważ nie chcemy narazić ją na ewentualne zlekceważenie, niedbałość. Gdyby Tora była zawsze otwarta, na widoku, w zasięgu ręki, mogłaby zwyczajnie spowszednieć, a jej świętość przeistoczyła się w coś nieistotnego, nieważnego. Trzymając ją z dala od oczu, tak by pojawiała się przed nami tylko w najbardziej wzniosłych momentach, okazujemy naszą estymę dla Tory.

To samo dotyczy naszych ciał. Ciało jest świętym stworzeniem B-ga. Jest to święty dom duszy. Sposób, w jaki okazujemy nasz szacunek dla ciała, polega na utrzymywaniu go w tajemnicy. Nie dlatego, że jest haniebne, ale dlatego, że jest tak piękne i cenne.

Naturalnie, dotyczy to męskich ciał, a także praw skromnego stroju. Jednak jeszcze bardziej dotyczy to kobiet. Ciało kobiece ma piękno i moc, które mają przewagę nad mężczyznami. Kabaliści uczą, że ciało kobiety ma głębsze piękno, ponieważ jej dusza pochodzi z wyższego poziomu. Z tego powodu jej ciało musi być dyskretnie przykryte, osłonięte.

W świecie, w którym ciało kobiety zostało zredukowane do taniego przedmiotu reklamowego, nie potrzebujemy dowodów na prawdziwość tej mądrości. To, co wszystko jest odsłonięte i łatwo dostępne nie może być święte. Wszak to, co jest naprawdę cenne dla nas, trzymamy w ukryciu…

 

„Krocz skromnie ze swoim B-giem„- Micah 6: 8.

Podstawą żydowskiego życia jest skromność.

Spacerujemy, bądź śpieszymy do pracy, przechodzimy przez ulicę, Komunikujemy się z innymi ludźmi, sposób, w jaki się ubieramy. Zawsze, jako dzieci B-ga, musimy działać, postępować, pamiętając, jaką rolę odgrywamy na tym świecie na rolę, zachowując się z godnością i skromnością.

Dokładne wytyczne wymogów co do skromnego ubioru zależą od czasu i miejsca – okoliczności. Ale podstawową zasadą – zarówno dla mężczyzn, jak i kobiet – jest noszenie szaty, ubrania, które nie poniżają osoby przez nadmierne zaakcentowanie ciała, tak jakby to, a nie dusza i jej charakter i cechy, jest głównym pierwiastkiem osobowości człowieka.

Skromność tworzy przestrzeń prywatną – przestrzeń nacechowaną godnością osobistą, w której istniejemy. Kiedy powstrzymujemy się od zwracania nadmiernej uwagi na nasze zewnętrzne ja, rdzeń naszej osobowości, duch B-ży istniejący w każdym z nas, może promieniować, bez przeszkód przez migające neony zewnętrznej charyzmy. Skromność w ubieraniu i zachowaniu pozwala nam wchodzić w interakcję ze światem w naprawdę potężny sposób, gdy nasze wewnętrzne ja wysuwa się na pierwszy plan.

Tak więc skromność nie oznacza zaprzeczenia samego siebie, ani nie zmusza nas do ukrywania się. Tworzy raczej prywatną przestrzeń – godną przestrzeń – w której możemy pracować, rozwijać się, bez troski o zewnętrzny osąd lub aprobatę.

I nawet kiedy jesteśmy sami, w najbardziej intymnych okolicznościach, musimy być odpowiednio ubrani, ponieważ nie ma miejsca, gdzie B-g nie jest obecny.

Oto kilka podstawowych wskazówek dotyczących skromnego stroju:

* Skąpe ubrania, które są wycięte, aby odsłonić części ciała, lub ciasne ubrania, które zwracają nadmierną uwagę na kształt ciała, są w pewnym sensie ekshibicjonizmem – demonstrowaniem siebie  na zewnątrz.

* Kobiety zamężne zakrywają włosy. Lubawiczer Rebbe zachęcał kobiety do tego, by  okryciem głowy służyła atrakcyjna peruka, w miejsce prozaicznego okrycia głowy.

* Praktyką żydowskich kobiet też jest noszenie spódnic o takiej długości, wystarczające na zakrycie kolan zamiast spodni.

Hawdala

images-1Hawdala – zakończenie Szabatu.

W sobotę wieczorem, po zachodzie słońca żegnamy kolejny Szabat, recytując błogosławieństwa na wino, na zioła pachnące oraz na płomień świecy…
Ceremonia hawdali, czyli rozdzielenia czasu odpoczynku od czasu powszedniego jest nieodłącznym elementem zakończenia Szabatu.
Hawdala może się odbywać w dowolnej chwili po zapadnięciu zmroku. Odbywa się zwyczajowo  w synagodze, po nabożeństwie wieczornym. Ale też może (i powinna) odbywać się także w domu, jeśli któryś z członków rodziny nie miał okazji uczestniczyć w niej  w synagodze.

Świecę hawdalową trzyma jeden z członków rodziny (często dziecko).
Napełniamy kielich winem/sokiem winogronowym, aż płyn zacznie się przelewać poza krawędzie. Jest to symboliczne życzenie, aby błogosławieństwo „przepełniało” nasz cały nadchodzący tydzień.
Zapalamy świecę. (w przypadku osoby samotnej, świeca powinna być w świeczniku).
Podczas ceremonia hawdali wszyscy stoją w milczeniu aż do jej zakończenia.
Prowadzący ceremonię recytuje błogosławieństwo trzymając  napełniony kielich w prawej ręce:
Bóg jest moim zbawieniem, zaufam i nie będę się bał. Bo siłą moją i pieśnią jest Haszem i stał się moim zbawieniem. Będziecie czerpać z radością wodę ze źródeł zbawienia. Do Haszem należy zbawienie, nad Twoim ludem Twoje błogosławieństwo. Sela. Haszem Mocy jest z nami, twierdzą dla nas jest Bóg Jaakowa. Sela. Haszem Mocy, szczęśliwy człowiek, który ufa Tobie. Haszem wybaw! Król odpowie nam w dniu naszego wołania.

Obecni wypowiadają:

Dla Żydów nastała światłość, wesela, radość i chwała. Tak też niech będzie i dla nas. Kielich zbawienia podniosę i Imienia Haszem wezwę.

Błogosławiony jesteś Ty, Haszem, nasz Bóg, Król Świata, Stwórca owocu winorośli.

I obecni odpowiadają :„Amen” 

Po czym kielich przenosi się do lewej ręki. Prawą ręką bierze się aromatyczne zioła i recytuje się błogosławieństwo:
Błogosławiony jesteś Ty, Haszem, nasz Bóg, Król Świata, Stwórca różnorodnych zapachów.
Obecni wypowiadają: „Amen.” 

Prowadzący ceremonię  wącha zioła i przekazuje je innym obecnym do powąchania.
Kielich z winem/sokiem jest wciąż w lewej ręce prowadzącego. Następuje błogosławieństwo na ogień świecy:
Błogosławiony jesteś Ty, Haszem, nasz Bóg, Król Świata, Stwórca świateł ognia.

Odpowiedź obecnych: „Amen

Następnie wszyscy obecni wyciągają dłonie w stronę ognia świecy, tak by zobaczyć swoje palce w świetle ognia świecy (aby „wykorzystać” płomień świecy) – bez tego nie należy wypowiadać błogosławieństwa.
Następnie wciąż pełny kielich prowadzący przekłada z powrotem do prawej ręki i wypowiada następnie słowa:
Błogosławiony jesteś Ty, Haszem, nasz Bóg, Król Świata, oddzielający święte od powszedniego, światło od ciemności, Jisraela od narodów, Dzień Siódmy od sześciu dni pracy. Błogosławiony jesteś Ty, Haszem, czyniący rozróżnienie pomiędzy świętym a powszednim.
Wszyscy obecni odpowiadają: „Amen.

Prowadzący odpija większość z kielicha, po czym wylewa nieco wina / soku z kielicha na talerzyk i gasi w nim świecę.

(Jeżeli świeca nie wypaliła się, można jej użyć podczas kolejnej ceremonii hawdali za tydzień).

Wśród niektórych społeczności istnieje też zwyczaj zamoczenia w rozlanym winie/soku palców i muśnięcia  nimi powiek, uszu, tylnej strony szyi (może też kieszeni) – jest to znak „uważności”: widzenia i słyszenia oraz powodzenia w nadchodzącym  tygodniu. 

Szawua tow!

Szabat Szkalim

Szkalim

SzkalimOstatni Szabat miesiąca Szwat, poprzedzający miesiąc  Adar nazywany jest „Szabat Szkalim”. W ten Szabat czytamy fragment Tory, w którym mowa o micwie „masehat haszekel” – מסכת שקלים (pół-szekla).

„…Oto co dać ma każdy przechodzący wobec zliczających, – pół szekla wobec szekla świętego; szekel to dwadzieścia gera; a pół tego szekla będzie dań Wiekuistemu…..Bogaty niechaj nie dołoży, a ubogi – nie ujmuje, składając tę dań Wiekuistemu… ” (Szmot-Księga Wyjścia, rzd 30: 13-15).

Haszem nakazał, by każdy Żyd przekazał pół szekla, aby odpokutować za grzech „złotego cielca” – grzech bałwochwalstwa. Grzech ten jakby przerwał więź narodu żydowskiego z Bogiem, a naprawić to można tylko poprzez ponowne połączenie się z Bogiem.

Żydzi i Stwórca w swej istocie stanowią jedność. A naród żydowski bez Stwórcy nie jest „kompletny”. Całość – to dwie połowy. Zarówno biedni, jak i bogaci, musieli złożyć w świątynnym skarbcu po pół szekla. 

Nie jest przypadkiem, że właśnie w miesiącu Adar zdarzył się „Cud Purimowy”

W Talmudzie, w traktacie „Megillah” mowa o tym, że duchową przyczyną prześladowań Żydów przez Hamana było właśnie bałwochwalstwo, praktykowane przez Żydów.

Właśnie spełnienie micwy „masehat haszekel” ma unieważnić karę Boską za bałwochwalstwo.Szkali

Gdy Żyd czci byle bożka, jakby samoistnie traci związek z Bogiem Jedynym – Stwórcą. 

Cudowne ocalenie zostało umożliwione poprzez spełnienie micwy „mahacit haszekel”.

Właśnie przestrzeganie micwy „Szkalim”(„Pół Szekla”) spowodowało duchowe przebudzenie narodu żydowskiego. I z wielkim zaangażowaniem, mimo straszliwego dekretu Hamana, Żydzi pozostali Żydami – narodem wybranym przez Boga, zachowując swoje tradycje, przestrzegając micwot, służąc Bogu Jedynemu. Spełnił się cud Purimowy.

Wypędzenie ‚złego ducha’

Cfat

wg Estera Keja

 

CfatW 1921 roku, podczas swojej pierwszej wizyty w Izraelu, trzydziestoletni Rabin Israel Abuhatsira („Baba Sali”) * odwiedził miasto Cfat. Po zanurzeniu się w mykwie i modlitwie przy grobie HaAri (Isaac Luria), wraz ze swoim asystentem udał się do tamtejszej sefardyjskiej Synagogi HaAri. *

Ale by wejść do Synagogi trzeba było mieć klucz do drzwi wejściowych, które posiadał miejscowy gabaj – גבאי (opiekun) – Mosze Szitrit. Jednak Gabaj Mosze odmówił wydania kluczy do Synagogi, tłumacząc, że na przestrzeni ostatnich 15 lat każdy, kto próbuje wejść do tej Synagogi po prostu umiera na miejscu.

„Nie dam kluczy!” – oświadczył Gabaj.

Jednak po dłuższej rozmowie udało się w końcu namówić Gabaja Mosze, by udostępnił klucze do drzwi wejściowych Synagogi, ale pod warunkiem, że zarówno klucz, jak i samych wchodzących przewiąży się liną – na wszelki wypadek…

„Baba Sali” poprosił Gabaja Mosze Szitrita, by ten trzymał go (na wszelki wypadek) za skraj jego ubrania, bowiem mimo wszystko bardo się bał wejść do środka. Powoli otworzyli drzwi główne do hali głównej Synagogi. Było późne popołudnie, ale Synagoga była pełna światła! Po wejściu, udali się do Bimy. Gdy dotarli do Arki, „Baba Sali” powolnie odsunął zasłonę i podjął zwój Tory. Przez kilka minut w skupieniu i żarliwie czytał święte słowa, święte wersety.

Potem oboje usiedli na jednej z ławek z prawej strony Synagogi. Rabin „Baba Sali” powiedział Mosze-Gabajowi, że już nie musi trzymać go za ubranie – niebezpieczeństwo minęło. 

Pomodlili się – był czas minchy i wyszli na zewnątrz, gdzie pełni ciekawości i niepokoju czekali na nich zebrani mieszkańcy miasteczka.

„Baba Sali” wyjaśnił, że w Synagodze tej na jakiś czas zamieszkał ‚zły duch’, który całkowicie przejął tam władzę. Prawdopodobnie powodem tego były przegrzeszenia mieszkańców. Jeśli ludzie się opamiętają‚ ‚zły duch’ szczeźnie i już nigdy nie powróci.

Słowa młodego kabbalisty szybko się rozprzestrzeniły, docierając do najdalszych zakątków na całym świecie. Teraz ludzie tłumnie zbierali się, aby odwiedzić synagogę  HaAri oraz zobaczyć młodego Rabina, kabalistę, który otworzył dla nich miejsce do modlitw.

* Sefardyjska Synagoga Ariego (HaAri) w Cfat (Safed – Izrael) jest najstarszą w mieście. Została zbudowana w XIV wieku (prawie trzysta lat przed przybyciem do Cfatu HaAriego i pierwotnie była nazwana Synagogą Proroka Eliasza (Elijahu HaNawi), dopiero w XVII wieku przemianowano ją na cześć Ariego.
W synagodze można zobaczyć małą wnękę, w której według relacji samego Ariego rozmawiał od serca z Eliaszem w trakcie studiowania Kabbały.

* HaAri – Rabin Icchak Luria (1534 – 5 sierpnia 1572), uznawany za twórcę nowoczesnej Kabały. urodzony w Jerozolimie. Po śmierci ojca wyjechał do Egiptu i tam zaczął studiować Torę, tam też zaczął odkrywać tajemnice Kabbały. W 1569 roku powrócił do Jerozolimy, ale wkrótce zdecydował się zamieszkać w Cfacie. Spędził tam dwa i pół roku, aż do śmierci. HaAri twierdził, że jego innowacje pochodzą od proroka Eliasza, który odnalazł go, objawiał mu się i przekazał wyjaśnienia do Tory. Nie spisał swojego dzieła, podstawowe założenia kabały luriańskiej przedstawił jego uczeń Chaim ben Josef Vital w księdze „Ec Chaim” (Drzewo Zycia).

 

* Rabin Izrael – „Baba Sali” był potomkiem wybitnego rodu uczonych sefardyjskich Tory i cadyków, którzy są znani również jako „baalei mofet” („cudotwórcy”). Jest wnukiem Rabina Jaakowa Abu Hasira. Patriarcha tej rodziny był Rabin Szmuel Abuhatzeira.
Mądrzy ludzie opowiadają z pokolenia w pokolenie o jego mocy i cudach w ratowaniu społeczności żydowskiej z wielu trudności.

Uświęcenie księżyca – Kiddusz Lewana

kiddusz lewana

kiddusz lewanaRaz w miesiącu, gdy księżyc ponownie ukazuje się na niebie, recytuje się specjalne błogosławieństwo nazywane „Kiddush Lewanah ” („Uświęcenie księżyca”, chwaląc Stwórcę dla jego cudowną pracę, którą opisuje astronomia.

Kiddush Lewanah jest recytowany po zmroku, zwykle w sobotę wieczorem. Błogosłąwieństwo to można odmawiać, poczynając od trzeciej nocy po ukazaniu się księżyca, aż do jego pełni (tzn. do ok. piętnastego dnia miesiąca księżycowego). Błogosławieństwu towarzyszą recytacja psalmów i fragmentów Talmudu, często też pieśnie i tańce pełne radości, ponieważ nasz naród jest porównywany do księżyca – odradza się i odradza na nowo na pzstrzeni całej historii. Kiedy błogosławimy księżyc, odnawiamy naszą ufność, że bardzo szybko, światło Boskiej Obecności wypełni całą ziemię, a naród żydowski powróci z wygnania swojego domu.

Acharei

Acharei

AchareiParsza Acharei – Księga Wajikra (Księga Kapłańska) – 16:1-18:30

Acharei lub Achrei Mot- אַחֲרֵי– w tłumaczeniu z hebrajskiego oznacza „po śmierci” lub „po”, jest to 5 słowo i pierwszy charakterystyczny wyraz, w tej paraszy. Parsza jest szóstym rozdziałem czytania w księdze Wajikra i 29-y tygodniowy rozdział czytania Tory w cyklu rocznym. Parsza składa się z 4’294 liter hebrajskich, 1’170 słów hebrajskich.

 Krótki opis Parszy Acharei

Po śmierci synów Ahrona – Nadawa i Awiu, która była ostrzeżeniem B-ga, by nikt „nie wchodził każdego czasu do Świątyni poza zasłonę” bez Jego zgody. Tylko jedna osoba Kohen HaGadol (Najwyższy Kapłan) może raz w roku, w Święto Jom Kipur wejść do Najświętszego Miejsca w Świątyni, by wnieść święte kadzidła. W parszy dokładnie opisany jest strój, jaki Kohen HaGadol powinien zakładać przy wejściu tego dnia do Świątyni. W Parszy tej opisany jest rytuał przy składaniu ofiary ze zwierzęcia, według nakazu B-ga na Jom Kipur (Sądny Dzień). Jest to wybór losowy, pośród dwóch kozłów, który z nich będzie poświęcony na ofiarę B-gu, a który odesłany na pustynię. Parsza Acharej zawiera również nakazy dotyczące składania ofiar B-gu oraz zakazy, w szczególności zakazuje się: składania ofiar B-gu w miejscu innym, niż Świątynia, spożywania krwi, kazirodztwa oraz innych perwersji i wyuzdania w stosunkach seksualnych dla zachowania czystości narodu izraelskiego.

 Kolejność czytania w cyklu tygodniowym:

 Czytanie pierwsze: Wajikra, 16:1-17

 Czytanie drugie: Wajikra, 16:18-24

 Czytanie trzecie: Wajikra, 16:25-34

 Czytanie czwarte: Wajikra, 17:1-7

 Czytanie piąte: Wajikra, 17:8-18:5

 Czytanie szóste: Wajikra, 18:6-21

 Czytanie siódme: Wajikra, 18:22-30

Komentarz Rabina Szaloma Dow Ber Stamblera: 

Mało znane wątki z historii Purim

Purim.pic

Purim.picA wiecie ze….

 

… Haman został powieszony na drugi dzień Święta Pesach. Natomiast w Purim  jest świętowana rocznica zwycięstwa Żydów w wojnie przeciwko ich wrogom – jedenaście miesięcy później.

… Hebrajskie imię Esther brzmiało Hadassah – Esther jest odpowiednikiem perskim jej żydowskiego (prawdziwego) imienia.

… Mordechaj był pierwszym w historii człowiekiem, nazywanym  „Żydem z Judei” (nie „Izraelita”).

… Achaszwerosz wybrała Estherę, ale przed tym szukał przez cztery lata szukał nowej królowej, 1400 kandydatek stawiło się na „casting” .

… Waszti – pierwsza żona Achaszwerosza była prawnuczką Nabuchodonozora, króla babilońskiego, za którego panowanie była zburzona Pierwsza Świątynia.

… Haman był tym, który doradzał Achaszweroszowi, by zgładził Waszti.

… Aman w przeszłości był niewolnikiem Mordechaja.

… Mordechaj, który odmówił kłaniać się Hamanowi był potomkiem Benjamina, jedynego z synów Jakuba, który nie ukłonił się przed  Esawem, przodkiem Hamana.

… Pierwotnym zamiarem Esther było wzbudzić zazdrość Achaszwerosza  gdyż szczególne względy miała wobec Hamana, chodziło jej o to, by król zgładził ich oboje.

… Dekret Hamana nigdy nie został odwołany. Achaszwerosz wydał drugi dekret, dając Żydom prawo do samoobrony.

… Mordechaj był głębokim starcem, gdy zdarzył się Cud Purimowy. Już 79 lat wcześniej był on członkiem Sanhedrynu, najwyższego sądu rabinicznego w Jerozolimie.

… W królestwie Achaszwerosza mieszkali wszyscy Żydzi z całego świata tak więc wszystkich obejmował dekret Hamana.

… W całej Księdze Esthery ani razu nie jest wymienione imię Boga.

Sefer Tora a 6 Adar

Tora-zwój

Tora-zwójDnia 6 Adar roku 1273 p.n.e. Mojżesz sfinalizował sporządzenie Ksiąg Tory. Tego dnia był skończony przegląd, sprawdzenie  Księgi Powtórzonego Prawa – Księgi Dwarim, rozpoczęty przez Mojżesza kilka tygodni wcześniej, w dniu 1 miesiąca Szwat. 

Wtedy Mojżesz ostatecznie zapisał cały Pięcioksiąg – słowo po słowie, którymi przemawiał do niego Bóg. 

Ten zwój Tory został przeniesiony do Świętej Arki Przymierza tam, gdzie już były przechowywane Kamienne Tablice Dekalogu.

Dnia 6 Adar  roku 1482 n.e. ukazała się pierwsza edycja Ksiąg Chumaszu Mojżeszowego z przekładem na jęz.aramejski Onkelosa oraz komentarzami Rabina Szlomo Jitzchaka (Raszi).

 

Tora Księga

Chumasz Mojżeszowy został opublikowany we Włoszech, w Bolonii przez Josefa ben Abrahama Caravitę, który założył drukarnię we własnym domu.

 

19 Kislew – יט כסלו

Alter Rebe

Alter Rebe

Rosz Haszana chasydyzmu

Dzień dziewiętnasty miesiąca Kislew jest obchodzony jako „Rosz Haszana chasydyzmu.”

W tym dniu w 1798 roku, założyciel Chabad Lubawicz Rabin Zalman z Ladów Schneur (1745/12), znany również jako Alter Rebe („Stary rabin„) został zwolniony z Pietropawłowskiej Twierdzy w Petersburgu (Rosja), po spędzeni 53-ch dni w carskim więzieniu. To wyzwolenie stało się bardzo ważnym wydarzeniem nie tylko w życiu osobistym Rabina Zalmana z Ladów, to był punkt zwrotny w historii całego chasydyzmu,

Szerzenie nauki chasydyzmu zaczęło się, w zasadzie, dwa pokolenia wcześniej.

Założyciel chasydyzmu, Rabin Israel Baal Szem Tow (1698-1760) był odkrywcą „mistycznego światła” nauk płynących z Tory, które do tej pory były dostępne tylko nielicznym kabbalistom.

Tę działalność kontynuował jego uczeń i następca Rabin Dow Ber, znany jako „Magida z Międzyrzecza”, którego imię nierozerwalnie wiąże się również z datą 19 Kislew: tego dnia w 1772 roku, 26 lat przed zwolnieniem z więzienia Rabina Schneura Zalmana, Magida opuścił ten świat, zwracając swoją duszę Stwórcy. Przed śmiercią miał powiedzieć do swojego ucznia Schneura Zalmana:

„Ten dzień – jest dniem naszego z tobą święta”

Rabin Schneur Zalman poszedł o wiele dalej, niż jego poprzednicy, znacząco rozwinął nauki chasydyzmu, rozpowszechniając je pośród społeczności żydowskiej Wschodniej Europy. Co ważniejsze, Rabin Schneur Zalman założył Chabad, jako nowy sposób nauki filozofię i system studiów, medytacji i samodoskonalenia, co spowodowało, że abstrakcyjne dotąd pojęcia mistycyzmu stały się konkretni odczuwalne i praktycznie zrozumiałe w codziennym życiu.

Już w okresie swoich początków, chasydyzm, jego nauki stały się obiektem ostrej krytyki a nawet bezwzględnych ataków i brutalnych prześladowań ze strony przywódców religijnych Żydów litewskich i ich zwolenników. W odniesieniu do Rabina Schneura Zalmana, nawet wśród jego zwolenników i kolegów byli tacy, którzy uważali, że poszedł za daleko, odsłaniając duszę Tory„, ukrytej do tej pory przed „nieupoważnionymi”.

Jesienią 1798 roku, na skutek fałszywego donosu sfabrykowanego przez przeciwników chasydyzmu, Rabin Schneur Zalman został aresztowany pod zarzutem tego, że jego działalność i nauki stanowią zagrożenie dla rosyjskiej monarchii. Alter Rebe został aresztowany i osadzony w Pietropawłowskiej Twierdzy. Podczas przesłuchań, musiał wyjaśniać carskim ministrom podstawy judaizmu, jak również wyjaśnić różne aspekty chasydzkich nauk i praktyk. Po 53 dniach został oczyszczony ze wszystkich zarzutów i zwolniony.

Rabin Schneur Zalman widział we wszystkim, co się wydarza odzwierciedlenie dziejów z Góry. Swój areszt traktował tylko jako echo oskarżenia płynącego z Niebios, karę za ujawnianie najskrytszych tajemnic Tory. W swoim wyzwoleniu, ujrzał znak, że w niebiańskim sądzie uzyskał uniewinnienie. Po uwolnieniu, 19 Kislev Alter Rebe podwoił swoje wysiłki zarówno w rozpowszechnieniu nauk chasydyzmu, jak i ich rozwoju.

W ten sposób dzień 19 Kislew stał się swojego rodzaju dniem urodzin chasydyzmu – momentem, gdy mu było dozwolono, pozostawiając „łono tajnej doktryny,” ujawnić się i utwierdzić, jako organiczna część nauk Tory i praktyki judaizmu.

 

Cheszwan

Cheszwan

CheszwanMiesiąc Cheszwan – חשון

Drugi miesiąc w kalendarzu żydowskim (licząc od miesiąca Nissan, jest to ósmy miesiąc), następuje po miesiącu Tiszrei.

Cheszwan liczy 30 dni w roku zwykłym a 29 w przestępnym 29 dni. Nazywany też mar-Cheszwan („mar” w tłumaczeniu z hebrajskiego oznacza „gorzki”) – jest to jedyny miesiąc w kalendarzu Żydowskim, na który nie przypada żadne święto bądź post.

W miesiącu Cheszwan rozpoczął się biblijny potop, a rok później w tym samym miesiącu się zakończył. W tym miesiącu Bóg powiedział do Noego: ‚Wyjdź z arki, rozmnażaj się, osiedlaj ziemie i przejmuj ją w posiadanie.”

W Izraelu Dzień 7 Cheszwan jest dniem modlitwy o deszcz – do Amidy są dodawane słowa „w’ten tal u’matar”.

A dlaczego akurat 7 Cheszwan? Bowiem w okresie ery Drugiej Świątyni (około 230 rok p.n.e.), dzień 7 Cheszwan był dniem, w którym Żyd mieszkający najbardziej odległej od Świątyni miejscowości – nad brzegiem rzeki Eufrat, (była to odległość ok 15-tu dni podróży do Jerozolimy), powracał do swojego domu z pielgrzymki na Święto Sukkot do Świętego Miasta. Wszyscy Żydzi z tej osady czekali na jego powrót, nie przystępując do swoich zwykłych modlitw o deszcz.Dzień 7 Cheszwan zatem oznaczał powrót do codziennych czynności następujących po zakończeniu miesiąca Tiszrei – miesiąca bogatego w święta i życie duchowe.

(Poza Izraelem modlitwa o deszcz zaczyna się 60 dni po jesiennym equinox (astronomiczny początek jesieni) – ok. 4 – 6 grudnia

Komentarz Rabina Szaloma Ber Stamblera:

10 dni skruchy

skrucha

skruchaZ wielkiego miłosierdzia Bóg dał nam te specjalne dni, kiedy jest najbliżej nas, aby nasza skrucha mogła trafić tam, do Niego najkrótszą drogą, by przebaczył.

Szukaj Boga, gdy chcesz by On cię spostrzegł, wołaj do Niego, gdy On jest blisko, by usłyszał ciebie. (Izajasz, 55:6)

Nasi mędrcy skomentowali ten werset: „To uczy nas, że są chwile, kiedy Boga można odnaleźć, zaś są czasy, kiedy Boga na próżno szukać, chwile, kiedy On jest blisko i czasy, kiedy nie ma Jego blisko nas. Właśnie jest ten okres dziesięciu dni pomiędzy Rosz HaSzana a Jom Kippur. W ciągu tych dziesięciu dni, które przeżywamy pomiędzy Rosz Haszana a Jom Kippur możemy Jego szukać, by odnaleźć, wołać do Niego, by usłyszał.

W tych dniach, dodatkowe modlitwy są recytowane, a my jesteśmy szczególnie uważni w wypełnianiu micwot. W niektórych społecznościach, recytowana specjalna modlitwa – Slichotmodlitwa pokutna, odmawiana często przed świtem.

Przystoi w tych dniach zmniejszyć swoje zaangażowanie w doczesność, ale przeznaczać więcej czasu na studiowanie Tory, zajęcia charytatywne.

Pobożni zadbają o to, by zlikwidować swoje zobowiązania wobec osób prywatnych jeszcze przed Jom Kippur.

Podczas całego okresu Dziesięciu Dni Pokuty, niektórzy mają w zwyczaju dodawania słów do Kadisz modlitwy: słowa l’Eila [„poza”] są powtarzane, a my mówimy L’Eila ul’eila.”. W społeczności Chabadu, dodaje się słowo tylko podczas modlitwy Neila na Jom Kippur.

Chol HaMoed

Chol HaMoed.JPG

 

Chol HaMoed.JPGŚwiąteczny tydzień – Chol HaMoed – חול המועד

Hawdala po zachodzie słońca drugiego dnia Święta Sukot (a w Erec Israel – pierwszego dnia) wprowadza nas w ciąg dalszy dni świątecznych, jednak trwających już w tygodniu powszednim – jest to okres CHOL HAMOED. Wyraz „Chol” oznacza „dzień powszedni, nieświęty”; wyraz „moed” oznacza ”półświęto, dni pomędzy”.

Poza granicami Izraela okres ten trwa pięć dni, w Izraelu – sześć. W trakcie trwania dni Chol HaMoed nie ma absolutnego zakazu wykonywania pracy,  dopuszczalna jest praca niezbędna do potrzeb samego Święta oraz wykonywania obowiązków zawodowych.

W ciągu trwania dni Chol HaMoed powinniśmy zachować nastrój świąteczny, urządzać świąteczne spotkania, wspólne posiłki przy świątecznym stole.

Za czasów Świątyni w Jerozolimie, w trakcie trwania Chol HaMoed każdy Żyd w Erec Izrael dążył by trafić do Jerozolimy. Odbywały się pielgrzymki do Świątyni, by spędzić tam ten okres świąteczny. Ale i w nasze dni Żydzi z całego świata w miarę swoich możliwości dążą do Jerozolimy, by upamiętnić tam TE dni, pomodlić się przy Ścianie Płaczu – HaKotel – הכותל

Wrota Nikanora – Sza’ar Nikanor

Wrota Nikanora 1

Wrota Nikanora 1Z Babińca (Ezrat-Naszim) znajdującego się na Har ha-Bajit do samego placu wewnętrznego Świątyni (Hazara) prowadziły Wrota Nikanora. Do Wrót Nikanora przylegał pas placu wewnętrznego Świątyni o szerokości 11 łokci, który nazywał się Ezrat-Israel (plac Izraelitów) ponieważ na tej przestrzeni, w odróżnieniu od pozostałej części placu wewnętrznego Świątyni, mogli przebywać nie tylko kohanim (kapłani), ale też ‘szeregowi’ Żydzi ze wszystkich pokoleń Izraela.

Wrota te otrzymały nazwę od imienia człowieka, który podarował je w ofierze dla Świątyni. Skrzydła wrót były wykonane z brązu i mierzyły 5 x 20 łokci każde, były pokryte wyrafinowaną rzeźbą.

Od zachodniej ściany Babińca znajdowały się schody z 15 półokrągłych stopni, doprowadzających do Wrota Nikanora 2Wrót Nikanora. Każdy stopień mierzył pół-łokcia wysokości oraz pół-łokcia szerokości. Na tych stopniach ustawiali się Lewici, wykonujący Pieśnie podczas służby w Świątyni. U podstawy tych schodów, po obu stronach znajdowały się drzwi prowadzące do pomieszczenia pod wewnętrznym placem Świątyni. Pomieszczenie o nazwie Komnata Instrumentów Muzycznych, znajdowało się na poziomie powyżej Babińca. W tym pomieszczeniu Lewici przechowywali swoje instrumenty oraz tu odbywały się próby i warsztaty muzyczne.

Poświęc czas swojej duszy

Rebbe1

Rebbe1Pewien człowiek skarżył się Rebbemu, że nie widzi sensu w życiu. Owszem, był spełniony zawodowo, a jego rodzina cieszyła się zdrowiem, wieczorami czuł się jednak samotny i pusty w środku.

„Czy kiedykolwiek poświęcasz czas swojej duszy?” – zapytał Rebbe.

„Jak że mam znaleźć czas dla duszy, skoro jestem tak zabiegany, zajęty pracą i rodziną?”.

Rebbe odpowiedział: „Jest takie stare przysłowie. Kiedy spotyka się dwoje ludzi, wtedy dwie dusze są przeciw jednemu ciału. Ponieważ ciała są z natury skupione na sobie, nie mogą połączyć swych sił – każde z nich dąży do spełnienia swoich własnych potrzeb fizycznych. Dusze, w przeciwieństwie do ciał, nie są samolubne z natury, kiedy więc dwoje ludzi łączy swoje siły, ich dusze łączą się w jedno. Proponuję, byśmy wspólnie ustalili, że od tej pory będziesz codziennie zgłębiał wiarę i modlił się, czyniąc przy tym jakiś dobry uczynek. Nakarmi to twoją duszę i nada sens wszystkiemu, co robisz. Twoim życiem przestanie rządzić przypadek”.

Lubawiczer Rebbe o Szawuot

Lubawiczer Rebbe Menachem Mendel Schneerson dnia 29 Ijar 5740 roku w erew Rosz Chodesz miesiąca Siwan powiedział:

Dwa ostatnie dni Pesach

exodus

 exodusSiódmy i ósmy dni Pesach obchodzone są jako dni świąteczne – Jom Tow, , na zakończenie tygodniowych obchodów świąt, które rozpoczynają się z pierwszym Seder’em. ( W Izraelu, obchodzony jest tylko siódmy dzień).  Po hebrajsku, ostatnie dwa dni Pesach to – Szwii szel Pesach (siódmy Pesach) i acharon szel Pesach (Ostatni Pesach), odpowiednio.

 Co się stało w siódmym dniu Pesach?

Dnia 15-go miesiąca Nissan, Izraelici wyszli z Egiptu, gdzie przebywali jako niewolnicy od pokoleń. Pomimo wielkiej niechęci, po 10 wyniszczających plagach, zesłanych prze Haszem, Faraon ustąpił i pozwolił Izraelom opuścić Egipt, ale tylko na trzy dni rekolekcji na pustyni.
Trzy dni później, gdy Izraelici nie wracali, Faraon zrozumiał, że wyszli na dobre, wyszli na drogę do niezależności i wolności do Ziemi Obiecanej.  Dosiadł wtedy swojego najlepszego rumaka i wezwał swój naród, aby dołączyć do niego w poszukiwaniu swoich dawnych niewolników.
 Po krótkim pościgu, armia egipska dogoniła Izraelitów nad brzegiem Morza Czerwonego.  Izraelici zostali uwięzieni;  nie było dokąd pójść, przed nimi było tylko morze.
Wtedy B-g rozkazał Mojżeszowi iść wraz z całym ludem przed siebie – morze się rozstąpiło, pozwalając Izraelitom bezpiecznie przejść na suchy ląd.  Gdy Egipcjanie próbowali gonić Izraelitów, wody morza się złączyły, armia egipska utonęła.  Rydwany, jeźdźcy i konie wszyscy zginęli w morzu.
Przepełniony wdzięcznością, Mojżesz wraz z całym ludem Izraela zaśpiewał Pieśń morza. Miriam zaś, siostra Mojżesza, poprowadziła kobiety z jeszcze jedną pieśnią dziękczynną, akompaniując bębnami i tańcząc.

Ten cud miał miejsce we wczesnych godzinach porannych siódmego dnia Pesach.

Jak świętujemy te dwa ostatnie dni?

Siódmy i ósmy dni Pesach są pełnymi dniami świątecznymi.  Podobnie jak w inne święta, nie możemy wykonywać żadnej pracy, też innych niż określonych czynności związanych z przygotowaniem jedzenia. Odmawia się modlitwy świąteczne.  Są też specjalne czynności  – praktyki wykonywane tylko w ostatnich dniach Pesach:
• Nie zmrużyć oka. Wiele osób ma zwyczaj czuwać całą noc poprzedzającego siódmy dzień Paschy, studiuje Torę, dziękując B-gu na cud, który uczynił On w tym czasie.
•  Przeczytaj to jeszcze raz. W trakcie modlitw porannych siódmego dnia, czytanie Tory zawiera biblijną opowieść o naszym cudownym zbawieniu w morzu i jak śpiewaliśmy Pieśnie dziękczynne.
•  Sip i dip. Wiele osób ma zwyczaj, aby upewnić się, że maca nie była zawilgocona, bo niektóre resztki mąki mogą się zakwasić.  W ósmym dniu Pesach, ograniczenia maleją i maca może być mieszana z wodą i innymi płynami, aby utworzyć ulubione „mace kugel” i „macobraj”.
• Izkor. Podczas poannej modlitwy – szacharit w ósmym dniu, Izkor  – modlitwy recytowane są modlitwy ku pamięci zmarłych rodziców.
• Futurystyczna jadalnia. Baal Szem Tow zauważył, że na ostatni dzień Pesach, promienie mesjańskiego odkupienia już świeci jasniej.  On ustanowił specjalny posiłek, który odbędzie się u schyłku dnia.  Rabin Szalom Dow Ber z Lubawicz dodał do tego posiłku cztery szklanki wina, by nawiązać do Sederu z pierwszego wieczoru świąt.  (W Izraelu, ten posiłek i Izkor odbywa się dnia siódmego).

Szuszan Purim

Folder

Folder„Megilla Esther (9:18-19) nakazuje, by w miastach otoczonych murami świętowanie Purim odbywało się jeden dzień później. Dlatego np. w Jerozolimie dniem Purim jest 15 dzień Adar, a w innych miastach – 14 dzień tego miesiąca”.

W czasie, gdy rozgrywały się wydarzenia opisane w Megilia Ester (Księdze Estery), stolicą królestwa Persji było miasto Szuszan (obecnie Suza). Otoczone było ono murami. W mieście tym Żydzi pokonali ostatecznie swoich wrogów, którzy razem z Hammanem planowali zagładę Żydów, o jeden dzień później, niż w innych miastach kraju. Dlatego też o jeden dzień później świętowali tam swoje zwycięstwo. Dla upamiętnienia tego faktu ustalony został Szuszan Purim – święto Purim obchodzone w miastach otoczonych murami w czasach, gdy zniwieczone zostały zamysły Hammana. Historycznie jednak jest faktem, że w okresie, gdy Żydzi pokonali swoich wrogów w królestwie Persji, wszystkie miasta Izraela były zniszczone i pozbawione murów. Mędrcy postanowili więc, że prawo do obchodzenia Szuszan Purim mają te miasta, które otoczone były murami w czasach Jozuego. Z całą pewnością miastem tym była Jerozolima. Dlatego w Jerozolimie obchodzi się święto Purim dzień później – jako Szuszan Purim. Natomiast w takich miastach jak Safed, Jaffa i Hebron – co do których nie ma pewności, czy były otoczone murami w czasach Jozuego, ale można przypuszczać, że były – 15 dnia adar następuje dodatkowe odczytanie Megilat Ester, ale bez błogosławieństw. A dlaczego zadecydowano, że miasta, które obchodzą Szuszan Purim, to te, które miały mury w czasach Jozuego? Bo Jehoszua (Jozue) jako pierwszy walczył z Amalekitami (Księga Wyjścia 17:9), a Hamman był potomkiem ich Króla  – Agaga.

Chanukowe źródło, tradycje, zwyczaje

Chanikah

Chanikah

Cud Chanukowy – żródło.

Około 2100 lat temu Erec Israel znalazł się pod rządami syryjsko-greckiego cesarza Antiocha, który wydał serię dekretów mających na celu wymuszenie na Żydach wprowadzenia greckich tradycji, rytuałów – hellenistycznej ideologii. Przy tym też z wydał zakaz studiowania Tory oraz przestrzegania jej przykazań. Świątynia w Jerozolimie została splugawiona greckimi bożkami.

Żydzi, którzy nie zgadzali się z taką sytuacją zebrali się w grupę, której liczebność była o wiele mniejsza niż potężna armia Greków, by w bitwie  wypędzić wroga z ich kraju. Stał się cud – armia grecka ustąpiła. Kiedy odzyskali Jerozolimską Świątynię, dnia 25 miesiąca Kislew, pośpieszyli, by zapalić tam Świątynną Menorę, ale odkryli, że cała oliwa, która tam się znajdowała była skażona przez Greków, nie nadawała się do użycia – była nie koszerna. Pozostała tylko odrobina czystego oleju, schowana tak, że Grecy jej nie zauważyli, ale jej ilość wystarczała na zaledwie na jedną noc – a zdobycie nowego, czystego oleju zajęłoby osiem dni. Pamiętajmy, że światło Świątynnej Menory powinno było palić się dzień i noc nieprzerwalnie.

Cudownie, jednodniowa  miarka oliwy paliła się osiem dni i nocy, aż została wyprodukowana i dostarczona do Świątyni więksa ilość koszernej oliwy.

Właśnie to wydarzenie symbolizuje Cud Chanukowy. Właśnie z tego powodu świętujemy Chanukę.

Aby upamiętnić z pokolenia na pokolenie Cud Chanukowy, zapalamy światło (oliwę bądź świeczki) na Chanukii  – Menorze Chanukowej każdego wieczoru przez osiem nocy. 

Święto Chanuki trwa osiem nocy i osiem dni: 25 Kislew – 2 Tewet.

 Menora

Podstawowe elementy koszernej menory stanowią osiem „ramion” z zasobnikami na oliwę bądź ustawienie świec plus dodatkowe „ramię”, wydzielone od reszty do ustawienia szamasz’a (opiekuna, stróża).

Chanukowe światła mogą być płomieniami świecy albo lampek olejowych. Od czasu Cudu Chanukowego, gdy mała ilość oliwy płonęła przez osiem dni i nocy menora olejowa ma pierwszeństwo „w rankingu” chanukii, a oliwa z oliwek jest idealnym paliwem i tu lepsze są knoty ze względu na gładki płomień, który wytwarzają, ale naturalnie, menory chanukowe ze świecami również są jak najbardziej pożądane. Chodzi i światło ! Chodzi o spełnienie micwy w sposób najlepszy, na który nas stać. Chodzi o światło, o pamięć , o spełnienie micwy!

Osiem świec menory powinny być usytuowane tak, by tworzyły linię prostą, nie może być w zyg-zaku ani też żadne światło (z tych ośmiu) nie może być wyższe od pozostałych. Jeśli jest to menora z oliwą, kubki z olejem muszą posiadać wystarczającą ilość oliwy do spalenia w wymaganym czasie – co najmniej 30 minut w dni powszednie i do półtorej godziny w piątkowy wieczór (chodzi o szczególne zasady Szabatu). Jeśli jest to menora ze świecami, świece powinny być wystarczająco duże, aby palić przez wymagany czas.

Elektryczne menory są świetne do celów ekspozycyjnych i są wspaniałym medium do nagłośnienia Cudu Chanuki. Ale światła używane do spełnienia micwy powinny być prawdziwymi płomieniami od wosku świec lub oleju – jak płomienie w Świątyni Jerozolimskiej.

 Szamasz

Szamasz – świeca „towarzysząca”, która służy do rozpalania innych świateł – posadowiona nieco wyżej lub niżej niż inne świece, na dziewiątym ‚ramieniu’ menory. Wielu Żydów ma tradycję używania do szmaszu świecy z wosku pszczelego. Chociaż podstawową funkcja szamsza jest „usługa” przy zapaleniu świec – od szamasza zapalane są wszystkie pozostałe świece, nie gasimy szamaszu. Zamiast tego ustawiamy go na swoim miejscu w sąsiedztwie innych świateł, szamasz zawsze jest gotów „do usługi” w przypadku, gdy jakaś świeca zagaśnie z jakiegokolwiek powodu. Kolejny powód, dla którego zostawiamy płomień na szamaszu, to fakt, że zabrania się używania świateł Chanuki z jakiegokolwiek praktycznego powodu. W ten sposób, jeśli potrzebna jest świeca, szamasz jest dostępny do użytku, zachowując świętość świateł, przestrzegając micwę.

Kto zapala świece Chanukowej Menory?

Zarówno mężczyźni, jak i kobiety są zobowiązani do uczestniczenia zapalenia świec menory. W niektórych rodzinach głowa domu zapala rodzinną menorę, podczas gdy wszyscy inni słuchają błogosławieństw i odpowiedzi: „Amen”. W wielu innych rodzinach wszyscy członkowie rodziny, w tym dzieci, zapalają swoje własne menory. Tak czy inaczej, ważne jest, aby wszyscy byli obecni i zaangażowani, kiedy cud Chanukowy jest uroczyście upamiętniany.

Gdzie zapalamy światło chanukowe?

Menorę ustawiamy tam, gdzie mieszkamy. Jeśli się jest w podróży, ustawiamy swoją menorę, gdziekolwiek się zatrzymujemy się na noc. Jeśli będziesz spędzał noc w żydowskim domu, możesz dać swojemu gospodarzowi około dolara czy inną monetę, jako symboliczny „zwrot kosztów” za jego menorę, a nawet jeżeli masz własną – też zapal świecę na własnej menorze – wszak dwie świece są potężniejsze niż jedna!

Studenci mieszkający w akademikach lub własnych mieszkaniach powinni rozpalać menory w swoich pokojach lub we wspólnej jadalni. W miejscach, w których jest to zabronione, należy skonsultować się z rabinem, gdzie ustawić menorę.

W domu są dwie preferowane lokalizacje menory:

Można ustawić menorę w centralnym wejściu. Ustaw ją go na krześle lub małym stoliku obok wejścia, naprzeciwko mezuzy. W ten sposób, gdy przejdziesz przez drzwi, jesteś otoczony przez dwie micwy naraz – mezuzę i menorę. Idealnie, światła menora powinny znajdować się w odległości od 12 do 40 cali nad ziemią.

Lub można też ustawić swoją menorę na parapecie zwróconym twarzą do ulicy. Ta opcja powinna być wykonywana tylko wtedy, gdy okno znajduje się mniej niż trzydzieści stóp nad ziemią.

Kiedy zapalamy świece chanukowe?

Światła Chanuki są zapalane każdej nocy w ciągu ośmiu dni trwania Chanuki. Machabeusze przepędzali siły ciemności za pomocą mieczy; robimy to światłem.

Zwyczajem wielu społeczności (a jest to zwyczaj Chabad-Lubawicz) jest rozświetlenie menory tuż po zachodzie słońca. W innych społecznościach menora jest zapalana po zmroku (około trzydzieści minut po zachodzie słońca). Tak czy inaczej, menora musi zawierać wystarczającą ilość „paliwa”, aby lomień trwał przez co najmniej trzydzieści minut po zmroku.

Uwaga: standardowe świece Chanukah wystarczają na około 30 minut. Jeśli używasz tych świec, wtedy zapalaj je już po zmroku każdego wieczoru.

Niezależnie od zwyczaju, jakiego się trzymasz, w piątkową noc menora jest zapalana przed zachodem słońca (przed rozpoczęciem Szabatu), a w sobotnią noc świeci po zmroku (po zakończeniu Szabatu).

Najlepiej byłoby zapalić menorę przy najbliższej możliwej okazji po zmroku. Opóźnienie tylko w przypadku oczekiwania na przybycie członków rodziny, którzy chcą być obecni, gdy świeci menora. Światła Chanuki mogą plonąć tak długo, jak długo są ludzie na ulicach lub tak długo, jak inny członek może dołączyć – ale nie później niż na pół godziny przed świtem. (jeżeli bardzo się spóźniłeś z zapaleniem świecy, możesz zapalić, ale nie recytując błogosławieństwa).

Porządek zapalania ognia na menorze.

1. Ustaw świece (lub pojemniki z oliwą) na menorze. Upewnij się, że jest wystarczająco dużo oliwy lub świece są wystarczająco duże, abyogień płonął do pół godziny po zmroku (lub, jeśli zapali się po zmroku – przez pół godziny). Pierwszej nocy ustaw jedną świecę (oliwę) po prawej stronie menory. Następnej nocy dodaj kolejne (drugie) światło po lewej stronie od pierwszego, a następnie dodaj jedno (lub więcej) światło w miejsce poprzedniego / porzednich – każdej nocy Chanuki – przechodząc od prawej do lewej.

2. Zbierz wszystkich w domu wokół menory.

3. Zapal ogień szmaszowy. Następnie trzymaj go w prawej ręce (chyba, że jesteś leworęczny).

4. Stojąc, odmawiaj odpowiednie błogosławieństwa.

5. Zapal świece. Każdej nocy zapal najpierw najnowszą (po lewej) świecę i kontynuuj rozpalanie od lewej do prawej. (Dodajemy światła do menory od prawej do lewej, ale zapalamy od lewej do prawej.)

Błogosławieństwa.

Przed zapaleniem świateł chanukowych, dziękujemy B-gu za udzielenie nam tej specjalnej micwy i za niesamowite cuda Chanuki: 

Trzymając świecę-szamasz w prawej ręce, wypowiadaj następujące modlitwy, przy tym pierwszej nocy przed zapaleniem świateł chanukowych odmawia się wszystkie trzy błogosławieństwa. Przez kolejne noce pomija się trzecie z nich.

ָָּּ ּךְ ּ ֲדֹנָ ֲדֹנָ ֲדֹנָ ֲדֹנָ ֲדֹנָ

ָָּּ ּךְ ם ַ ַ ַ ֲדֹנָ ֲדֹנָ

1. Baruch Atah Adonaj Elochejnu Melech Haolam Aszer Kideszanu Bemicwotaw Wecivanu Leadlik Ner Chanukah

Błogosławiony Jesteś Ty, Panie nasz B-g, Król Wszechświata, który uświęcił nas Jego przykazaniami i nakazał Zapalać świece na Chanukę

2.Baruch Atah Adonaj Elochejnu Melech Haolam Szeasa Nisim Laavotenu Bajamim Hahem Biz’man Hazech

Błogosławiony Jesteś Ty, Panie nasz B-g, Król Wszechświata, który uczynił cud dla naszych praojców w tamte dni, tamte czasy

3. Baruch Atah Adonaj Elochejnu Melech Haolam Szehecheejanu Wihigijanu Lizman Hazeh

Błogosławiony Jesteś Ty, Panie nasz B-g, Król Wszechświata, który darował nam życie i pozwolił dotrwać tego dnia

Po zapaleniu świateł wypowiadany jest przez wszystkich zgromadzonych  tekst Hanerot Halelu (Te Światła), który objaśnia znaczenie tego rytuału.

 ………………………………………………………..

„Światła te zapalamy za cuda i za znaki, za wybawienia i za boje, które stoczyłeś dla naszych ojców w tamtych dniach o tej porze, przez swoich świętych kapłanów.  Przez wszystkie osiem dni Chanuki światła te są święte. I nie wolno nam ich używać, lecz wyłącznie patrzeć na nie, aby dziękować i wychwalać Twoje wielkie Imię, za Twoje cuda i za Twoje wybawienie i za Twoje znaki”.

Delektowanie się chanukową jasnością.

Po zakończeniu rozpalania świateł na menorze, umieszczamy Szamasz w wyznaczonym miejscu na menorze. W tym momencie tradycyjnie śpiewa się hymny Chanukowe, takie jak Haneirot Halalu i Maoz Tzur.

Pozostań w pobliżu menory przez około pół godziny (z wyjątkim piątkowego popołudnia, kiedy trwają przygotowania do Szabatu). Podziel się z rodziną opowieściami związanymi z Chanuką, rozkoszuj się atmosferą, zabawą dredlami,  delektuj się tradycyjnymi gorącymi latkes (smażonymi ziemniaczanymi placuszkami) lub sufganiotami (smażonymi pączkami)! 

Przez pierwsze pół godziny po zapaleniu świec (lub do pół godziny po zmroku, jeśli menora była zapalona przed zmrokiem), menory nie należy przenosić z jej miejsca. Jeśli płomień zgaśnie w tym czasie, najlepiej go wznowić. Po tym czasie menorę można przenieść w razie potrzeby, jeżeli nie rozpalamy ponownie zgasłego ognia.

Wiele kobiet powstrzymuje się od wykonywania prac domowych w ciągu pierwszych 30 minut, kiedy zapalają się światła, ku pamięci dzielnych żydowskich kobiet, które odegrały znaczącą rolę w zdarzeniu cudu Chanukowego.